آیا اقتصاد کلان یک‌ بار دیگر پوست می‌اندازد؟

پایگاه خبری / تحلیلی نگام ، در میان اجزای مختلف علم اقتصاد شاید بتوان «علم اقتصاد کلان» را به ققنوس تشبیه کرد که نادر و تنهاست، جفت و رفیقی ندارد و برای این‌که زندگی ببخشد باید بسوزد و خاکستر شود تا از خاکسترش اقتصاد‌کلانی دیگر پدید آید.

اکنون اقتصاد جهان با حمله ویروس کرونا مواجه شده و زنجیره‌های عرضه و تولید مختل شده‌اند. وضعیت جدید، نابرابری‌هایی را بر نظام اقتصادی تحمیل کرد و فقر را شدت بخشیده است.

واضح است؛ اقتصاد گرفتار بحرانی شده که بیش از همه به اقشار ضعیف ضربه می‌زند.

به گواه برخی از اقتصادانان، این خود به‌تنهایی دلیل کافی برای ضرورت تغییر در پاردایم اقتصاد کلان است.

ققنوس پرنده‌ای افسانه‌ای است که هر هزار سال یک‌بار، بر توده‌ای بزرگ از هیزم بال می‌گشاید و آواز می‌خواند و چون از آواز خویش به وجد و اشتیاق آمد، به منقار خویش آتشی می‌افروزد و با سوختن در آتش، تخمی از وی پدید می‌آید که آتش می‌گیرد و می‌سوزد و از خاکستر آن ققنوسی دیگر متولد می‌شود.

در میان اجزای مختلف علم اقتصاد شاید بتوان «علم اقتصاد کلان» را به ققنوس تشبیه کرد که نادر و تنهاست، جفت و رفیقی ندارد و برای این‌که زندگی ببخشد باید بسوزد و خاکستر شود تا از خاکسترش اقتصاد‌کلانی دیگر پدید آید.

از زمانی که اقتصاد کلان با نگارش کتاب «نظریه عمومی اشتغال، بهره و پول» جان مینارد کینز متولد شد، تا امروز که ویروس کرونا جهان را در رکودی بی‌سابقه گرفتار کرده، هر زمان سیاست‌های اقتصاد کلان درست کار کرده، مردم رفاه بیشتری به دست آورده‌اند. در چند دهه گذشته، جهان هزینه زیادی کرد تا فقر کاهش پیدا کند.

کشورها اگرچه نتوانستند فقر را ریشه‌کن کنند اما موفق شدند انسان‌های زیادی را از این تله نجات دهند. بخش بسیار مهمی از موفقیت کشورها در فقرزدایی،کاهش تورم، ایجاد اشتغال و رشد اقتصادی پایدار مدیون یافته‌های علم اقتصاد کلان است.

اقتصاد کلان پس از «رکود بزرگ» و برای پاسخ به دو سوال مهم متولد شد؛ اینکه چرا رکود ایجاد شد؟ و راه خروج از رکود چیست؟

دوره بعدی که اقتصاد کلان به میدان فراخوانده شد، دوره‌ای بود که حل مشکل تورم اهمیت مضاعف پیدا کرد. پس از وقوع بحران مالی در سال ۲۰۰۷ اقتصاد کلان برای پاسخ به بحران مالی بازنویسی شد و ابعاد مالی و بانکی و عدم تعادل‌ها در اقتصاد اهمیت پیدا کردند. اکنون اقتصاد جهان با حمله ویروس کرونا مواجه شده و زنجیره‌های عرضه و تولید مختل شده‌اند.

وضعیت جدید، نابرابری‌هایی را بر نظام اقتصادی تحمیل کرد و فقر را شدت بخشیده است. واضح است؛ اقتصاد گرفتار بحرانی شده که بیش از همه به اقشار ضعیف ضربه می‌زند.

به گواه برخی از اقتصادانان، این خود به‌تنهایی دلیل کافی برای ضرورت تغییر در پاردایم اقتصاد کلان است.

آیا ققنوسی دیگر خلق خواهد شد؟