بدهی دولت انباشته می‌شود / ارزیابی از تصمیم دولت مبنی بر عرضه اوراق ریالی نفت در بازار سرمایه

پایگاه خبری / تحلیلی نگام ، دولت تصمیم گرفته سهام نفت را به مردم بفروشد. این تصمیم پس از آن اعلام شد که طی یک هفته گذشته، زمزمه‌هایی مبنی بر «گشایش‌های اقتصادی» گوش رسید. گمانه زنی‌ها در این‌باره بسیار متفاوت بو و حتی این تصور به وجود آمد شاید منظور ازگشایش اقتصادی، پذیرش FATF باشد.

به گزارش روزنامه اینترنتی فراز ، اما به نظر می‌رسد  ماجرا، همان قصه تکراری عرضه سهام نفت در بازار سرمایه باشد.  پیش از این نیز در بحبحه تحریم، پیشنهاد فروش اوراق نفتی در بورس مطرح کرد که خیلی زود با  با مخالفت دست‌اندرکاران بازار سرمایه مواجه شد.

اگر این‌بار و تحت تاثیر فشار کسری بودجه، دولت مجبور شود اوراق ریالی نفت را در بورس عرضه کند، چه چشم‌اندازی برای اقتصاد کشور قابل تصور خواهد بود؟

فروش نفت در بورس موفق می‌شود؟

این پرسشی است که آگاهان اقتصادی، پاسخ‌های متفاوتی به آن داده‌اند، اما علی سعدوندی، اقتصاددان در این باره معتقد است:« عرضه اوراق ریالی نفت در بورس به ویژه در شرایط تحریم، بدهکاری دولت را تشدید خواهد کردم.

او در این باره توضیح داد: « تازه‌ترین ایده‌ای که مطرح شده، انتشار اوراق نفتی است. یعنی به مدت دو سال حواله نفت بفروشیم و در این مدت هم شرکت نفت از ۱۴.۵ درصد درآمد خود از محل فروش نفت بهره مند می‌شود؛ ضمن اینکه از مواهب زندگی برای دو سال آینده هم منتفع خواهد شد».او در عین حال بیان داشت: « اما قیمت نفت در حال حاضر به خاطر کرونا کاهش یافته است ولی احتمال دارد تا ۲ سال آینده قیمت نفت افزایش یابد؛ همچنین با توجه به اینکه قیمت ارز هم ممکن است افزایش یابد، در نتیجه این اوراق نرخ بهره فوق‌العاده سنگینی را به اقتصاد تحمیل می‌کند».

تفاوت اوراق خرانه و اوراق ریالی نفت

این آگاه اقتصادی همچنین بر این باور است: « تاکنون اگر بر روی جبران کسری بودجه به واسطه انتشار اوراق بدهی( اوراق خزانه)  تاکید کرده‌ام به این دلیل بود که نرخ بهره اوراق خزانه منفی است دولت هم به هیچ عنوان با استفاده از اوراق خزانه وارد فرآیند فروپاشی مالی نمی‌شود؛ این در حالی است که اوراق ریالی نفتی، دولت را به شدت بدهکار می‌کند مثلاً اگر امسال دولت ۵۰ هزار میلیارد تومان اوراق نفتی منتشر کند، دو سال بعد بالای ۱۰۰ هزار میلیارد تومان باید برگرداند. اتفاقی که می‌تواند به انباشت شدید بدهی با نرخ‌های بالاتر از نرخ‌های فعلی منجر شود».به گفته این صاحب نظر اقتصادی اوراق نفتی بسیار خطرناک خواهد بود چون پایداری بدهی بیش از هر چیز به نرخ بدهی وابسته است اگر نرخ اوراق بدهی، زیر نرخ تورم باشد، هیچ گاه به سمت ناپایداری بدهی نخواهیم رفت اما اگر بسیار بالاتر از نرخ تورم باشد، بازپرداخت آن به ناچار از محل پایه پولی تأمین خواهد شد که مشکل‌زاست.

او در پایان صحبت‌های خود اظهار داشت: « باید پرسید چرا این ایده در زمانی مطرح شده است  که بعد از ۵۰ سال، بازار اوراق بدهی ما به یک ساماندهی مناسبی رسیده است؛ حال بعد از دو ماه از موفقیت بازار بدهی، ایده انتشار اوراق سلف نفتی، مانند کار گذاشتن دینامیت در بازار بدهی است».