تکرار فاجعه ۲۰ یال قبل؛ گنجینه افغانستان چه سرنوشتی پیدا می‌کند؟

پایگاه خبری / تحلیلی نگامهمه چیز از هشدارها و درخواست‌ها برای حفاظت از آثار تاریخی موزه ملی افغانستان آغاز شد. از نامه ایکوم جهانی گرفته تا رؤسای موزه‌های مختلف که هدف‌شان جلوگیری از تکرار فاجعه ۲۰ سال قبل در افغانستان بود.

به گزارش ایسنا، تجربه ۲۰ سال قبل تخریب دو مجسمه بزرگ «صلصال» و «شهمامه» بودا در ولایت بامیان افغانستان باقی مانده از سال‌های ۳۰۰ تا ۷۰۰ میلادی که به فتوای ملا محمد عمر، رهبر وقت این گروه با جاسازی دینامیت منفجر و به سنگریزه تبدیل شدند، ترس بیشتری را این‌بار به تن فعالان و علاقه‌مندان به حفاظت از میراث فرهنگی در افغانستان و دیگر کشورها انداخت.

مدیر موزه ملی افغانستان برای حفاظت از آثار تاریخی این کشور و به خصوص موزه ملی از جامعه جهانی؛ مردم علاقه‌مند به حفاظت از آثار تاریخی افغانستان نیز در پیام‌های مختلف درخواست کردند تا این آثار تا حد امکان از معرض دید پنهان شوند.

حتی در یکی از نخستین قدم‌ها محمد فهیم رحیمی – مدیر موزه ملی افغانستان -، بعدازظهر دوشنبه ۲۵ مرداد؛ در پیامی که در صفحه موزه ملی افغانستان در فیس‌بوک منتشر کرد، از جامعه جهانی و مسوولان امنیتی برای حفاظت از آثار تاریخی افغانستان و به خصوص موزه ملی این کشور درخواست کمک کرد.

او در این مطلب تاکید کرده بود که «متاسفانه شهر کابل امروز شاهد هرج و مرج بی‌سابقه بوده و در ساحات مختلف شهر با استفاده از این فرصت غارتگران کوشش‌هایی را برای غارت و تخریب اموال عامه و خصوصی نموده‌اند. اگرچه تا کنون کارمندان موزیم (موزه) ملی افغانستان آثار و اموال این نهاد مصون می‌باشند ولی ادامه این هرج و مرج سبب نگرانی جدی مسولیت موزیم ملی افغانستان از مصونیت آثار و اموال موزیم ملی افغانستان گردیده است. بنإ از تمام مسولین امنیتی، جامعه جهانی، طالبان و سایر نهادهای تاثیرگذار خواهشمندیم تا به امنیت و مصونیت موزیم ملی افغانستان توجه جدی نموده و نگذارند تا این وضعیت سبب غارت و تخریب آثار و اموال این نهاد ملی گردیده و فرصت‌طلبان از آن استفاده نمایند.»

محمد فهیم رحیمی – رییس موزه ملی افغانستان – چند روز بعد از تصرف کابل توسط طالبان، درباره‌ی سرنوشت این موزه در افغانستانی که تاریخ آن غنی و همگام با تاریخِ ایرانِ فرهنگی است، در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا توضیحاتی ارائه کرد.

رحیمی می‌گوید: متاسفانه در طول روزهای گذشته کشور افغانستان در هوای سیاسی یا هوای قدرت قرار گرفت، رییس جمهور کشور را ترک کرد. نیروهای طالبان در کابل مستقر شدند و همین باعث شد که یک نوع هرج و مرج در شهر کابل ایجاد شود که آن برای حفاظت از آثار موزه ملی افغانستان بسیارنگران کننده بود.

او انتشار اعلامیه‌ای را با مضمون درخواست کمک‌های جهانی برای حفاظت از موزه ملی افغانستان، به همین دلیل عنوان می‌کند و ادامه می‌دهد: ما در روز نخست حضور طالبان در کابل، در صفحه فیس‌بوک موزه ملی افغانستان یک هشدار دادیم که باید از آثار موزه حفاظت کنیم و خوشبختانه آن موثر شد و توانستیم آثار موزه ملی را حفاظت کنیم.

وی با بیان این‌که متاسفانه در طول روزهای گذشته تا اندازه زیادی حاکمیت در افغانستان وجود ندارد، اظهار می‌کند: اگر چه طالبان در شهر کابل هستند اما احتمال سوء استفاده‌ی گروه‌های مختلف با یونیفرم یا لباس طالبان وجود دارد، همان‌طور که چندین بار برخی افراد به خانه‌های مردم وارد شده و دارایی‌های آن‌ها را چور (غارت) کرده‌اند.

رحیمی با بیان این‌که تشویش داشته‌اند که آثار موزه ملی غارت نشود، ادامه می‌دهد: توانستیم که در همان زمان و در مدت دو یا سه روز اول، با ارتباطات شخصی و امکاناتی که داشتیم چند نفر را به عنوان محافظ در موزه بگماریم تا بتوانیم از ورود چپاولگران احتمالی به موزه ملی افغانستان جلوگیری کنیم و خوشبختانه تا کنون به این شکل ادامه داده‌ایم و هیچ کدام از آثار موزه ملی گم یا سرقت نشده‌اند.

وی تاکید می‌کند: تلاش می‌کنیم تا مسئول این گروه را پیدا کنیم و آن‌ها را متقاعد کنیم که بتوانند از موزه ملی افغانستان محافظت کنند. تا کنون این کارها را کرده‌ایم و خوشبختانه آثار محفوظ مانده‌اند.

رییس موزه ملی افغانستان با تاکید بر وجود نگرانی‌هایی که برای تخریب میراث فرهنگی افغانستان، به واسطه‌ی غارت سایر موزه‌ها در کشور وجود دارد، ادامه می‌دهد: باید آهسته آهسته ببینیم چه اتفاقاتی رخ می‌دهد و کجاها صدمه دیده‌اند، فعلا ما در یک سردرگمی هستیم.