داوود سلیمانی : چاره‌ای نداریم جز آن که اصلاحات را به عنوان خط مشی برگزینیم / بی‌عملی یا دوگانگی رفتار با گفتار مجموعه‌های حاکمیتی، یأسی در جامعه ایجاد کرده است/ رخوت نخبگان به جریان دانشجویی تسری پیدا می‌کند

 

پایگاه خبری / تحلیلی نگام ، عضو انجمن اسلامی مدرسین دانشگاه‌ها ضمن اعتقاد بر این که باید یک بازسازی گفتمانی در بین دانشجویان داشته باشیم، گفت: باید یک ارتباط سیستماتیک و شبکه‌ای بین دانشگاه‌های سراسر کشور برقرار کرد. زمانی دفتر تحکیم، عهده‌دار این مسوولیت خطیر بود اما متأسفانه با چند شقه شدن دفتر تحکیم وحدت و فرقه‌ای شدن آن، این انسجام بر هم خورد؛ در نتیجه جنبش دانشجویی دیگر دارای سر نبود.

 

داوود سلیمانی در گفت‌وگو با شفقنا با بیان این که پیش از انقلاب، هدف دانشجویان، بیشتر معطوف بر براندازی رژیم بود، اظهار کرد: چرا که احساس می‌شد رژیم وقت نمی‌تواند آنطور که شایسته است، در محور اهداف دینی حرکت کند چون قبل از انقلاب، مدینه فاضله این بود که یک جامعه اسلامی باشد و عدالت، نقش اصلی را در آن بازی کند؛ در عین حال آن شکاف عمیق طبقاتی نیز از بین رود.

هدف دانشجویان امروز، بیشتر بر محور آزادی است

او با اشاره به این که در زمان انقلاب به‌ویژه دانشجویان با نگاه عدالت‌جویانه در صحنه بودند و اوایل انقلاب این حالت وجود داشت، گفت: یعنی مدینه‌ی فاضله، جامعه‌ای دینی بود که عدالت در آن حاکم و حق آزادی بیان، آزادی ابراز عقیده و امثال آن نیز وجود داشته باشد. البته شاید امروز، هدف دانشجویان، بیشتر بر محور آزادی و تکیه بر عدالت به عنوان محور دوم مطرح باشد، اما قبل از انقلاب بیشتر، عدالت‌محوری اصلی اساسی بود که هدف از انقلاب را تشکیل می‌داد.

دانشجویان در به ثمر رسیدن پیروزی انقلاب اسلامی یک قشر پیشرو بودند

عضو انجمن اسلامی مدرسین دانشگاه‌ها با بیان این که دانشجویان در به ثمر رسیدن پیروزی انقلاب اسلامی به عنوان یک قشر پیشرو بودند، گفت: هرچند که مرحوم امام این فرایند را توده‌ای کردند و همه‌ی مردم بسیج شدند اما دانشجویان در انتشار آگاهی، نشر اعلامیه‌های حضرت امام، شکستن حکومت نظامی و امثال آن نقش داشتند و هدف نیز آن بود که شاه برود. مرحوم امام با این که «شاه باید برود» به عنوان یک شعار استراتژیک مطرح شده بود و دانشجویان هم همان را تعقیب می‌کردند و هر رفرمی را برنمی‌تافتند در نتیجه بیشتر حرکت‌هایشان ناظر بر این  بود که بتوانند حکومت را فلج کنند تا انقلاب به پیروزی برسد.

نگاه دانشجویان امروز به انقلاب، ریشه در برخی ناکامی‌ها در تحقق شعارهای انقلاب دارد

او ادامه داد: اما نگاه دانشجویان امروز به انقلاب اسلامی ظاهراً ریشه در نوعی از ناکامی‌هایی دارد که متأسفانه طی این سال‌ها در تحقق شعارهای انقلاب با آن مواجه بودیم. هرچند که برخی معتقد هستند نفس انقلاب در آن زمان خوب بوده است اما امروز انقلاب را تجویز نمی‌کنند؛ یعنی بین سه استراتژی انقلاب، رفرم (یا اصلاحات) و کودتا قاعدتاً رفرم و اصلاحات از توجیه بیشتری برخوردار است.

دانشجویان در مقابل ناکامی‌ها، روش رفرم را تجویز می‌کنند

سلیمانی تصریح کرد: امروز اگر چه دانشجویان، انقلاب اسلامی را قبول دارند، اما این موضوع بیشتر ناظر به گذشته‌ای است که وقت آن برای امروز تمام شده است؛ به این معنا که دیگر انقلاب فراروی آن‌ها نیست. به نظر می‌رسد دانشجویان در مقابل ناکامی‌ها و مسایلی که متأسفانه بعد از چهل سالگی انقلاب وجود دارد، همان روش رفرم را تجویز می‌کنند. البته این نگاهی است که من دارم.

جریان دانشجویی امروز از جنبش بازمانده است

دانشجویان امروزی بیشتر نگاه‌های فردگرایانه و نه جامعه‌محور را مدنظر دارند

او با بیان این که دانشجویان در حرکت‌های سیاسی خود افت‌وخیزهای بسیاری داشته‌اند، اظهار کرد: جریان دانشجویی امروز از جنبش بازمانده است؛ علت آن هم این است که نوعی سرخوردگی به وجود آمده است. به هر حال کار سیاسی دارای هزینه‌هایی است و این هزینه‌ها گاهی آن‌قدر طاقت‌فرسا می‌شود که برخی را از حیطه‌ی فعالیت‌های سیاسی و میدان سیاسی خارج می‌کند؛ به شکلی که آن‌ها به جای این که یک حالت نرمال در فعالیت دانشجویی داشته باشند، اساساً آن را ترک می‌کنند و بیشتر نگاه‌های فردگرایانه و نه جامعه‌محور را مدنظر دارند.

جریان دانشجویی نتوانسته است خود را همپای مقتضیات زمان، به روز کند

عضو انجمن اسلامی مدرسین دانشگاه‌ها ادامه داد: اگر جریان دانشجویی، سرخوردگی‌هایی پیدا کرده از آن روست که نتوانسته است خود را همپای نیازها یا شرایط و مقتضیات روز، به روز کند. علت آن هم همانطور که بیان شد، بیشتر فشاری بوده که بر دانشجویان سیاسی وارد می‌شده است و هزینه‌هایی که پرداخت می‌کنند.

یکی از دلایل رخوت جریان دانشجویی، نبود یا تضعیف گفتمان است

گفتمان دانشجویی دچار رخوت شده است

او با اعتقاد بر این که رخوت جریان دانشجویی می‌تواند به چند مورد گره بخورد، گفت: یکی از این موارد، نبود یا تضعیف گفتمان است. گفتمان دانشجویی، گفتمانی همواره پیشرو بوده و امروز دچار رخوت شده است. براین اساس جریان دانشجویی هم دچار رخوت شده است. دوم؛ تغییر مسیر از «جمع‌گرایی و توجه به نیازهای ملی» به «جریان‌های فردی و گروهی و …» بوده است. در نتیجه آن هم عاملی است که به رخوت می‌کشاند.

بی‌عملی یا دوگانگی رفتار با گفتار مجموعه‌های حاکمیتی، یأسی در جامعه ایجاد کرده است

سلیمانی ادامه داد: مساله‌ی سوم نیز به اعمال فشارهای سیاسی و امنیتی کردن فضای سیاسی برمی‌گردد، مسایلی که موجب رخوت دانشجویان است. علت دیگری که می‌توان گفت، بی‌عملی یا دوگانگی عمل و رفتار با گفتار مجموعه‌های حاکمیتی است که متأسفانه در تحقق شعارهایی که چه دولت‌ها و چه حاکمیت داده، کماکان نتوانسته موفق باشد؛ همین امر نیز سرخوردگی و یأسی را در میان جامعه ایجاد کرده است.

باید یک بازسازی گفتمانی در بین دانشجویان داشته باشیم

چاره‌ای نداریم جز آن که اصلاحات را به عنوان خط مشی برگزینیم

او با بیان این که از آسیب‌های گفته شده می‌توان به راهکارهایی برای احیای جریان دانشجویی رسید، گفت: ما باید یک بازسازی گفتمانی در بین دانشجویان داشته باشیم که شرایط را در نظر بگیرد. باید امکان‌های متفاوتی که برای تغییر مدنظر است اعم از انقلاب، کودتا یا اصلاحات را بررسی کرد و دید که کدام مورد امکانپذیر است. به اعتقاد من در این زمینه چاره‌ای نداریم جز آن که اصلاحات را به عنوان خط مشی برگزینیم.

جریان‌های دانشجویی باید به گفتمان روز بپردازند

او ادامه داد: همچنین باید به گفتمان روز بپردازند که بر نیازهای اجتماعی، نیاز توده‌ها و نیاز کشور به حرکت‌هایی استراتژیک و کلی‌ تاکید دارد که می‌تواند سرنوشت کشور را تغییر دهد و این امر باید با یک بالندگی فکری و گفتمانی همراه باشد. علاوه بر آن تشکل‌ها باید بتوانند خود را به عنوان پرچم‌دارهایی که قبل از انقلاب، بعد از آن و در به ثمر رسیدن انقلاب اثرگذاری داشتند، در شرایط جدید و برای تحولاتی که می‌تواند در عرصه‌ی سیاست، اجتماع و اقتصاد کمک کند، راهکارهایی در قالب حرکت‌های صنفی و سیاسی پیشنهاد کنند.

باید یک ارتباط سیستماتیک و شبکه‌ای بین دانشگاه‌های سراسر کشور برقرار کرد

سلیمانی تصریح کرد: پیشنهاد دیگر آن است که باید یک ارتباط سیستماتیک و شبکه‌ای بین دانشگاه‌های سراسر کشور برقرار کرد. زمانی دفتر تحکیم، عهده‌دار این مسوولیت خطیر بود اما متأسفانه با چند شقه شدن دفتر تحکیم وحدت و فرقه‌ای شدن آن، این انسجام بر هم خورد؛ در نتیجه جنبش دانشجویی دیگر دارای سر نبود یعنی یک مجموعه‌ی متشکل سیستماتیک وجود نداشت که بتواند حرکت‌های دانشجویی را در کل کشور ساماندهی و سازمان‌دهی کند.

او ادامه داد: براین اساس لازم است که دانشجویان به عنوان یک کار تشکیلاتی و سازمانی در قالب نهادهای دانشجویی، این ارتباط را با کلیه‌ی دانشجویان به‌ویژه توده‌ی دانشجویان سراسر کشور (که اعم از دانشگاه‌های دولتی و دانشگاه‌های آزاد است) برقرار کنند تا بتوانند حساسیت‌های روز  را با آن‌ها به اشتراک بگذارند و به دنبال راه‌حل‌هایی بتواند نقش گذشته‌ی خود را بازسازی کند. باید این مطلب را هم در نظر بگیرند تا بتوانند موفق باشند.

وقتی نخبگان دچار رخوت می‌شوند، نمی‌توانند راهبردهای مناسبی ارائه کنند

رخوت نخبگان به جریان دانشجویی تسری پیدا می‌کند

عضو انجمن اسلامی مدرسین دانشگاه‌ها تاکید کرد: وقتی نخبگان دچار رخوت می‌شوند، تحلیل درستی از شرایط روز ندارند و نمی‌توانند راهبردهای مناسبی را ارائه کنند، نتیجه، این خواهد بود که این امر در اقشار دانشجو و گروه‌های روشنفکری دیگر هم تسری پیدا می‌کند و این جریانات نمی‌توانند به درستی از بحران‌ها عبور کنند.

او در پایان تصریح کرد: در حال حاضر، گروه‌های مرجع در جامعه، بیشتر فرهنگیان و استادان دانشگاه هستند و از مجموعه‌هایی به شمار می‌روند که مردم بیشتر به آن‌ها توجه می‌کنند. یکی از خطرهایی برای گروه‌های مرجع وجود دارد، این است که کم‌کم مرجعیت خود را از دست دهند؛ چرا که آن‌ها هم آنطور که شایسته است، نتوانستند برای شرایط کنونی و راه‌های برون‌رفت از آن نقش فعالی را داشته باشند. البته دلیل دارد و باید دلایلی که برای به سکوت کشاندن یا خاموشی بخشی از گروه‌های مرجع وجود دارد را شناسایی کنیم و به آن‌ها بیشتر توجه کنیم.

✍️ دیدگاه شما 🙏