شکاف عمیق غنی و فقیر در قاره سیاه؛ آفریقای جنوبی در چنگ غارت و شورش‌های بی‌سابقه

پایگاه خبری / تحلیلی نگاماعتراضات به زندانی شدن رئیس‌جمهور سابق آفریقای جنوبی وارد مرحله جدیدی از خشونت شده است. بیش از ۳۰ نفر کشته و بسیاری زخمی شده‌اند. مراکز خرید در آتش سوخته و بزرگراه‌ها مسدود شده‌اند.

در پی شورش‌های اخیر که در اعتراض به بازداشت جاکوب زوما، رئیس‌جمهور سابق آفریقای جنوبی شروع شد آشوب دو استان کوازولو ـ ناتال در شرق و گاوتنگ در شمال شرقی این کشور را فراگرفته است.

به گزارش تاگس شاو، مغازه‌ها توسط هواداران رئیس‌جمهور سابق غارت و بزرگراه‌ها مسدود شده‌اند. کارخانه‌ها در آتش می‌سوزند و صحنه‌های تکان‌دهنده شهرها را احاطه کرده است.

غارتگران در دسته‌هایی انبوه وارد مراکز خرید شده و بدون وجود هر گونه مانعی هر چه خواسته‌اند را برده‌اند. در یک فروشگاه در دوربان آنان لاستیک‌ها و رینگ خودورها را به یغما برده و از این صحنه فیلم گرفته‌اند.

پلیس و نیروهای امنیتی ناتوان از هر گونه واکنشی، تنها نظاره‌گر این وقایع‌اند؛ به این دلیل ساده که تعدادشان در مقایسه با جمعیت مهاجم هیچ شمرده می‌شود.

دسته‌های غارتگر در برابر دوربین‌‌های تلویزیون با دستانی پر از کالاهای به یغما‌برده ظاهر می‌شوند. یک گزارشگر از شهر “سووتو” می‌گوید: «تعداد زیادی می‌آیند و هر آن‌چه را که می‌توانند با خود می‌برند.»

او می‌افزاید، غارتگران در مغازه‌‌ها را به‌زور باز کرده و وارد می‌شوند. یکی تلویزیون می‌برد، یک پتو و یکی یخچال. بعضی هم چند بار برای غارت اجناس برمی‌گردند.

بسیاری از مغازه‌داران به دور مغازه‌های خود حصار کشیده‌اند. همسایه‌ها به یکدیگر هشدار می‌دهند، به مرکز شهر نروند. یکی از شهروندان دوربان می‌گوید، پلیس دستپاچه شده و نمی‌داند به ما چه بگوید.

به گفته او، دانشجویان که در خوابگاه‌های مرکز شهر زندگی می‌کنند دست به غارت زده، کفش و لباس می‌دزدند. در محلات فقیرنشین نیز مواد غذایی و نوشیدنی الکلی دزدیده می‌شود.

رئیس‌جمهور در تلاش برای بازگرداندن نظم

سیریل رمافوزا، رئیس‌جمهور آفریقای جنوبی در یک نطق تلویزیونی تأکید کرد که صلح، قانون ونظم باید هر چه سریع‌تر به کشور بازگردد.

او گفت: «راه خشونت، غارت و هرج‌ومرج به خشونت بیش‌تر، ویرانی، رنج، فقر و بیکاری بیش‌تر و از دست رفتن‌ جان‌های بی‌گناه منجر می‌شود.»

رمافوزا ادامه داد: «ما مردم آفریقای جنوبی این‌گونه نیستیم. این حال و روز ما نیست.»

همه چیز از اعتراض به بازداشت جاکوب زوما، رئیس‌جمهور سابق شروع شد. زوما در پی خودداری از حضور در تحقیقات درباره فساد مالی دوران ریاست جمهوری‌اش به سرپیچی از رأی دادگاه محکوم شد.

او که اتهام فساد را رد می‌کند به ۱۵ ماه زندان محکوم شده که دوره‌اش از چهارشنبه گذشته شروع شده است.

اعتراضات به بازداشت زوما به‌سرعت رنگ خشونت به خود گرفت. تا کنون دست کم ۳۲ نفر در درگیری‌ با پلیس کشته و بیش از ۷۵۰ نفر بازداشت شده‌اند.

بونکه دومیسا، اقتصاددان هشدار می‌دهد که وضعیت فعلی می‌تواند به آفریقای جنوبی خسارتی شدید وارد بیاورد. او می‌گوید، باید سیاست را فراموش کرد و با واقعیت روبرو شد.دومیسا این اعمال را جنایت‌کارانه می‌داند و می‌گوید، این رفتار می‌تواند خسارتی هنگفت و نتیجه‌ای معکوس به بار بیاورد.

به گفته او، دولت آفریقای جنوبی در چنین شرایطی باید هزینه‌های زیادی را از محل بودجه‌ای که برای نیازهای اساسی در نظر گرفته بود بپردازد.

دیوید نه‌وس، کارشناس مؤسسه فقر، زمین و پژوهش‌های کشاورزی نیز می‌گوید، باید هر چه زودتر برای کمک به طبقات محروم و خشمگین جامعه چاره‌ای اندیشید.

به نظر او، باید در مورد ساختار و توسعه اقتصادی آفریقای جنوبی گفت‌وگوهای تازه‌ای درگیرد و این موضوع به بحث‌ گذاشته شود که چگونه بخشی از جامعه و پیش از همه سیاهان آفریقایی از اقتصاد کنار گذاشته شده‌اند.

در آفریقای جنوبی میان فقیر و غنی شکافی عمیق وجود دارد. شیوع کرونا نیز مزید بر علت شده و گرسنگی را افزایش داده است.

ناظران شرایط کنونی را بسیار نگران‌کننده می‌دانند. اگرچه که موج غارت و چپاول همه شهرها را فرا نگرفته، اما عادی شدن صحنه قدم زدن نیروهای امنیتی بر روی خرده‌شیشه‌های ویترین مغازه‌های به غارت‌رفته به این معناست که ثبات و روال عادی زندگی از آفریقای جنوبی رخت بر بسته است.