عوامل اصلی پدیدآورنده بحران اقتصادی ایران

✍🏿 رضا پاکدامن

بیماری کرونا در سطح جهانی شرایط غیر مترقبه و حادی برای اکثر کشورها ایجاد کرده ،بطوری که حتی قوی ترین اقتصادهای جهان مانند آمریکا و اروپا را به چالش کشیده است.

طبق آخرین تحلیلها ، بدلیل توقف فعالیت بخشهای مختلف اقتصادی ناشی از کرونا در آمریکا، علیرغم رشد قابل توجه تا ۶ ماه قبل ، نرخ تولید ناخالص داخلی آمریکا به پائین ترین سطح خود از دهه ۱۹۴۰ میلادی ( بعد از جنگ جهانی دوم ) رسیده است.

بیماری کرونا ، همزمان شدن با سقوط قیمت های نفت حتی کشورهای ثروتمند نفتی حتی عربستان را متاثر ساخته است.


در سه ماه دوم سال ۲۰۲۰ ، نسبت به دوره مشابه سال قبل درآمد نفتی عربستان با ۴۵٪ کاهش به ۲۵ میلیارد دلار رسید.


همچنین درامدهای غیر نفتی این کشور شامل مالیات و عوارض ، ۵۵٪ کاهش داشته است.


علیرغم ۱۷٪ کاهش مخارج نسبت به سال قبل ، کسری بودجه سه ماهه اول سالجاری به رقم ۱۰۹ میلیارد ریال سعودی رسیده است.


برای جبران کسری بودجه ، دولت عربستان مالیات بر ارزش افزوده را ۳ برابر و عوارض واردات افزایش و برخی مزایای کارگری را حذف کرده است.

کمبودها و فشارهای اقتصادی شرایط زندگی را برای اکثر مردم ایران سخت کرده و خواسته به حق مردم می بایست اجابت گردد.


ولی در این میان ، بغیر از جنگ روانی گروههای ضد نظام ، مواضع برخی جریانهای داخلی رقیب دولت بسیار ناجوانمردانه بوده و که بدون توجه به شرایط ،در صدد سوء استفاده سیاسی هستند.

مضافاً اینکه متاسفانه برخی از کارشناسان بدون درنظر گرفتن عوامل اصلی پدیدآورنده شرایط حاد اقتصادی ، بجای ارائه راه متناسب مدیریت بحران ، با پیش فرض عادی بودن شرایط مطالبه گری و انتقاد می کنند.


قطعاً اینگونه رویکردها حاصلی برای رفع مشکلات موجود مردم نخواهد داشت.

شرایط اضطراری و فوق العاده ای که کشور با آن مواجه است ، عبارتند از :


۱. بیماری کرونا و تاثیر شدید آن بر اقتصاد ( نمونه: آمریکا ، بزرگترین قدرت اقتصادی دنیا)


۲.سقوط قیمتهای جهانی نفت، ( نمونه : عربستان )


۳. جنگ اقتصادی تمام عیار آمریکا ( نمونه : ونزوئلا تحت تحریم مشابه )

هر یک از این سه عامل برای کشور ایران بسیار سنگین بوده و تلفیق آنها شرایط بحرانی را ایجاد کرده است،که مدیریت این بحران ، بیش از همه چیز نیاز به “آزادمنشی” و توجه به “مصالح مردم ” بجای منافع جناحی ،توسط همه عناصر تاثیر گذار در کشور دارد.