«هشدار قرآن» به حاکمان و عالمان «امر کننده به معروفِ ترک کننده وظیفه» [در حاشیه دعوت به شرکت در انتخابات] / یادداشت

✍🏼 احمد حیدری

یکی از ناپسندترین کارها از نظر قرآن «امر و دعوت مردم به کار پسندیده» است در حالی که «امر و دعوت کننده» خود از انجام وظیفه‌اش در راستای عمل به آن کار پسندیده شانه خالی می‌کند. قرآن در تقبیح «آمران به معروفِ تارکان وظیفه» می‌فرماید: «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ کَبُرَ مَقْتًا عِنْدَ اللَّهِ أَنْ تَقُولُوا مَا لَا تَفْعَلُونَ» (صف/۳-۲)[ اى کسانى که ایمان آورده‏‌اید، چرا چیزى مى‏‌گویید که انجام نمى‏‌دهید؟ نزد خدا سخت ناپسند است که چیزى را بگویید و انجام ندهید].

امروز در آستانه انتخابی مهم و سرنوشت‌ساز قرار داریم و هیچ معروفی پسندیده‌تر از «ایجاد زمینه حضور باشکوه و حماسی مردم» در پای صندوق رأی نیست. همه اجزای حکومت بخصوص حاکمان و عالمان از رهبری، مراجع تقلید، علمای حوزه و بلاد، شورای نگهبان، دولت، نهادها، احزاب، و … موظفند زمینه‌های حضور حماسی مردم پای صندوق‌های رأی را فراهم کنند تا در روز ۲۸ خرداد، مردم با مشاهده عمل حاکمان و عالمان به وظیفه خویش در ایجاد زمینه‌های حضور مردم و تأثیرگذاری در تعیین سرنوشتشان، به وظیفه خویش عمل کرده و با حضور در پای صندوق رأی، به گزینش صالح‌ترین فرد برای تصدّی پست ریاست جمهوری اقدام کنند. متأسفانه در این روزها شاهدیم حاکمان و مجریان که وظیفه ایجاد زمینه حضور آگاهانه مردم را دارند، خود از ایجاد زمینه حضور طفره می‎روند بلکه حتی زمینه‌های حضور را از بین می‌برند و عالمان هم در این زمینه سکوت پیشه کرده‌اند و در همان حال همگی با شدّت و حدّت، مردم[به زبان آنان رعیّت] را به حضور دعوت می‌کنند!

حاکمان قبل از شروع پروسه اجرایی انتخابات لازم بود قوانین مربوطه را به نحوی که مشوّق حضور آگاهانه و تأثیرگذار کاندیداها و مردم باشد، اصلاح کنند تا همه واجدان شرایط بتوانند مطمئن از واجد بودن و تأیید صلاحیت شدن، با شوق در زمان ثبت نام به وزارت کشور مراجعه کنند ولی …! در فرجه ثبت نام کاندیداها، حاکمان وظیفه داشتند همه کسانی که خود را واجد شرایط قانونی می‌دانند، از همه جناح‌ها و احزاب و اقوام را به ثبت نام دعوت کنند و تشویق نمایند ولی …!

حاکمان موظف بودند هیچ مانع و محدودیتی اضافه بر شرایط و حدود قانونی مصرّح در قانون اساسی برای ثبت نام کاندیداها ایجاد نکنند ولی با مصوبه خلاف قانون اساسی شورای نگهبان، ایجاد کردند و مقامات بالاتر و عالمان تأثیرگذار هم یا با سکوت تأیید کردند یا اعتراضشان التماسی و بی‌تأثیر بود یا تأیید صریح کردند!

مجریان و ناظران موظف بودند پرونده همه کسانی را که بر اساس شرایط اصل ۱۱۵ قانون اساسی ثبت نام کرده‌اند را بررسی کنند و فقط کسانی که واجد یکی از شرایط مقرر در آن اصل نبوده را آن هم با اعلام صریح به فرد و جامعه، از گردونه انتخابات خارج کنند ولی به صراحت اعلام کردند به این وظیفه قانونی عمل نمی‌کنند و …!

مقامات مافوق شورای نگهبان و عالمان و متعهدان و کسانی که فریادشان به جایی می‌رسد موظف بودند شورای نگهبان را از این عمل خلاف قانون اساسی و محدود کننده کاندیداها و دلسرد کننده مردم، نهی کنند و نکردند! باید بر فروکاستن «انتخاب تأثیرگذار و تعیین کننده» که بزرگترین ثمره انقلاب ۵۷ و میراث امام راحل و شهدای انقلاب و جنگ و … بود، به «بیعت تأیید کننده»، فریاد اعتراض بلند کنند که نکردند!

همه حاکمان و عالمان باید مدافع حضور تعیین کننده مردم، ولی نعمتان حاکمان، صاحبان اصلی کشور و عیال خداوند که دستشان همراه با دست خداست، باشند و بر به حاشیه راندن مردم و زینتی و بی‌تأثیر خواندن و ساختن قولی و عملی شرکتشان در انتخابات فریاد بکشند و نکشیدند!

ولی از امروز تا روز ۲۸ خرداد همه این «آمران و داعیان بی‌عمل» صبح و شام از هر تریبون که به حق یا ناحق در دست دارند، مردم مظلوم را به عمل به وظیفه، آن هم نه «انتخاب تعیین کننده»؛ بلکه به «بیعت تأیید کننده» فرامی‌خوانند و معلوم است که به سنّت و ناموس تغییر ناپذیر خداوند، این دعوت اگر اثر عکس نداشته باشد، به یقین تأثیر گذار مثبت نبوده و انگیزشی ایجاد نمی‌کند. در نهایت بازهم هشدار قرآن را نسبت به داعیان و آمران بی‌عمل تکرار می‌کنیم: «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ کَبُرَ مَقْتًا عِنْدَ اللَّهِ أَنْ تَقُولُوا مَا لَا تَفْعَلُونَ».