چرا ترامپ خود و خانواده‌اش را مورد عفو قرار نداد؟

پایگاه خبری / تحلیلی نگام _ مدت چهار سال، شهروندان آمریکا با نگرانی در انتظار موج عفوهای ریاست جمهوری در ژانویه ۲۰۲۱ بودند، اما سرانجام، موارد بخشودگی رئیس جمهوری کمتر از حد انتظار آن‌ها بود. فهرست موارد عفو آقای ترامپ در مقایسه با سایر روسای جمهوری که پیش از او کاخ سفید را ترک کردند، محدود بود.

از میان همراهان و دوستان و بستگان آقای ترامپ، تنها استیو بَنِن و الیوت برویدی، جمهوری‌‌خواه مامور جمع‌آوری اعانات، در آخرین فهرست بخشودگی ریاست جمهوری قرار داشتند.(آقای ترامپ پیش‌تر مایک فلین، راجر استون، و پل مانافورت را مورد عفو قرار داده بود). دونالد ترامپ، پدر، دوستان و وابستگان جرد کوشنر، دامادش، را نیز عفو کرد، اما خود و افراد خانواده‌اش را مورد بخشودگی قرار نداد.

با توجه به این که خانواده ترامپ در مقایسه با دیگر خانواده‌های روسای جمهوری در تاریخ آمریکا بیشتر در مظان اتهامات قانونی قرار دارند، این سوال مطرح می‌شود که دلیل محدود بودن فهرست بخشودگی‌های آقای ترامپ چه بوده است، و این امر چه پیامدی برای آینده خواهد داشت؟

ترامپ اشخاص نسبتا کمی را بر مبنای اختیارات گسترده ریاست جمهوری خود مورد عفو قرار داد. آن اختیارات شامل کسانی می‌شود که مورد بی‌عدالتی قرار گرفته‌اند، افراد احتمالا بی‌گناه، اشخاصی که عبرت گرفته‌اند، و مجرمانی که دوره مجازاتشان بیش از حد طولانی بوده است. آقای ترامپ در عوض مراتب عفو خود را شامل شخصیت‌های پرنفوذ یا وابستگان آنان کرد؛ از جمله چند خواننده هیپ هاپ و برادر یک ستاره فوتبال بازنشسته، که هیچ‌یک جای تعجب نداشت.

نخست، احتمال می‌رود که برخی از وابستگان به ترامپ با توجه به گزارش‌های ماه اکتبر رسانه‌ها مبنی بر آن که وزارت دادگستری اتهامات مربوط به دریافت رشوه در مقابل عفو را تحت بررسی دارد، تقاضای عفو نکرده یا تقاضاشان را پس گرفته باشند. هرچند عفو ریاست جمهوری معمولا فشار قانون را از گرده بزهکار برمی‌دارد، اما آن بخشودگی‌ها می‌توانست توجه بیش از حد کارآگاهان را به خود جلب کند. همچنین، از آنجا که عفو رئیس جمهوری مسئولیت اقدامات بزهکارانه آتی را رفع نمی‌کند، پذیرش بخشودگی در مقابل رشوه، اقدامی بزهکارانه است که پس از صدور عفو رخ داده است و شامل مراتب بخشودگی نمی‌شود.

دیگر آن که بخشودگی «پیشگیرانه» قبل از آن که اتهامی علیه فرد اقامه شود، مستلزم ارائه برخی جزئیات از جرمی است که عفو به دلیل آن صورت می‌گیرد. قانون اساسی آمریکا می‌گوید بخشودگی برای «جرایم علیه ایالات متحده است» نه عفو «فرد». بنابراین، جرایم باید دستکم با قدری روشنی توصیف شود تا رئیس جمهوری بتواند بخشودگی مرتبط با آن‌ها را توجیه کند. بستگان و وابستگان ترامپ – و احتمالا شخص او – از فهرست کردن تخلفاتی که نگران آن بودند، امتناع ورزیدند. پذیرش مراتب عفو ریاست جمهوری، به معنای اعتراف رسمی به ارتکاب جرم نیست، اما از نظر سیاسی ناجور است؛ حتی اگر عبارات «اخبارجعلی» و «تعقیب توهمات» به متن بخشودگی اضافه شود.

بدین گونه، بسیاری از وابستگان آقای ترامپ از مراتب عفو ریاست جمهوری بیشتر لطمه می‌دیدند تا کمک شوند. «جرایم علیه ایالات متحده» به بزهکاری و جنایت در سطح فدرال محدود می‌شود، اما بسیاری از وابستگان ترامپ در سطح ایالتی با قانون رو‌به‌رو هستند. برای نمونه، استیو بنن در سطح فدرال با اتهام «تقلب از طریق ارتباطات فنی» (معمولا تخلفات مالی که از طریق ارتباطات مبتنی بر فناوری صورت می‌گیرد) و «تقلب از راه پست» رو‌به‌روست، اما این که واژه‌های «فناوری» و «پست» در اتهام گنجانده شده است، نه به دلیل آن است که آقای بنن از فناوری یا پست سوءاستفاده کرده است، بلکه به علت دادن اختیار پیگیری پرونده او به دادگاه‌های فدرال بوده است. بسیاری از ایالات آمریکا، از جمله نیویورک، اختیار آن را دارند که تخلفات مربوط به پروژه‌هایی مثل «ما دیوار را می‌سازیم» را مورد پیگیری قانونی قرار دهند. حتی ممکن است دادستان‌های ایالات چندگانه نیز به پیگیری بپیوندند و روند آن را تنها به یک دادستان فدرال واگذار نکنند.

اگر وابستگان ترامپ درخواست‌های عفو خود را از ریاست جمهوری پس گرفته باشند، به این دلیل است که به این مشکلات آگاهند و به همین دلیل، نام بستگان و دوستان آقای ترامپ در فهرست بخشودگی ریاست جمهوری در این هفته محدود بود، زیرا این امر آن‌ها را بیشتر در مظان دیگران و رسانه‌ها قرار می‌داد.

احتمالا آغاز روند استیضاح دوم نیز آقای ترامپ را در دو هفته پایانی ریاست جمهوری‌اش محتاط‌تر کرده بوده است. پیش از شورش‌های ششم ژانویه، آقای ترامپ قصد داشت جمهوری‌خواهان کنگره را برای چالش نتیجه انتخابات در کنار خود نگاه دارد، اما یک رشته بخشودگی توام با فساد، حمایت آن‌ها را مورد تهدید قرار می‌داد. شاید ترامپ قصد داشت که خانواده‌اش را پس از ششم ژانویه مورد عفو قرار دهد، اما آغاز استیضاح، حیات سیاسی او را با تهدید بیشتری مواجه کرد. او درنظر داشت تعداد نمایندگانی را که به استیضاح او رای می‌دهند کاهش دهد، اما همچنان می‌بایست نگران آن می‌بود که جمهوری‌خواهان سنا را پیش از دادرسی پرونده استیضاحش با خود دشمن نکند.

در نهایت، موارد عفو ترامپ بیشتر شامل حال اعضای سابق جمهوری‌خواه کنگره و دوستان آن‌ها در کنگره فعلی شده است؛ احتمالا با این هدف که در کوتاه‌مدت به حمایت آن‌ها در جریان محاکمه استیضاح نیازمند است و در بلند‌مدت، به پشتیبانی آن‌ها از یک کارزار انتخاباتی دیگر نیاز دارد. اما شاید طرح دیگری نیز در کار باشد: آقای ترامپ تلویحا به قصد خود برای راه‌اندازی یک حزب سیاسی جدید در صورت طرد شدن از طرف حزب جمهوری‌خواه اشاره کرده است. این سوال مطرح است که آیا آقای ترامپ با عفو این تعداد سیاستمدار فاسد یا دوستان فاسد سیاستمداران جمهوری‌خواه، قصد جلب حمایت آن‌ها را دارد؟ در هرصورت، ممکن است این طرح‌ها با پیگیری‌های قانونی دادگاه‌های ایالتی و فدرال که در چارچوب بخشودگی ریاست جمهوری قرار نمی‌گیرند، خنثی شود.