گزارش میدانی از وضعیت پسته کاران خراسان جنوبی؛ فقط دلالان را می‌خنداند

پایگاه خبری / تحلیلی نگام ، معروف به همیشه خندان است اما اشک تولیدکننده اش را در اورده است؛ هشت سال پایش عرق ریخته تا گوساله گاو شود و هر ساله نوازشش کرده تا شهریور هر سال نتیجه دسترنجش را ببیند اما سود طلایی اش عاید دلال، آن هم تنها در طول بیست روز کاریش می شود.

به گزارش ایسنا ، آجیلی خوشمزه که منحصربه فرد ترین آن در ایران تولید می شود و با وجود آنکه آمریکایی ها در تولید آن حرف اول را می زنند اما به خوشمزگی پسته ایرانی در دنیا وجود ندارد، چرا که هم روغنش به دلیل اقلیم ایران بیشتر است و هم تنوع رقم بیشتری دارد و به همین دلیل است که دنیا برای خرید آن سر و دست می شکند و می شود همچون زعفران و خاویار، بهترین سوغات ایرانی ها برای خارجی ها.

۲۸ استان ایران با ۴۰۰ هزار هکتار باغ زراعی حدود ۲۰۰ هزار تن با  ۵۵ رقم از جمله اکبری، فندقی، کله قوچی و احمدآقایی از ۶۰۰ هزار تن پسته تولید شده در دنیا را به بازارهای جهانی می رساند و پیش بینی شده خراسان  جنوبی نیز امسال به عنوان یکی از تولیدکنندگان برتر ایران از سطح بیش از ۲۴ هزار هکتار، بیش از ۱۵ هزار تن پسته برداشت کند.

فصل برداشت پسته در خراسان جنوبی آغاز شده و اکنون که هنگام آن رسیده است که سودهای طلایی به جیب کشاورزان برود، اما دلالان رنج یک ساله کشاورز و باغدار را در ۲۰ روز به جیب می‌زنند.

سود ۱۰ برابری دلالان پسته نسبت به باغداران در خراسان جنوبی

گرچه امسال بخت یار ۹۰۰۰ بهره بردار پسته در خراسان جنوبی بوده و به برکت آب و هوای مطلوب و بارندگی کافی از میزان تولید امسالشان راضی اند اما دلالان مثل همیشه آمده اند تا از ضعف نبود صنایع تبدیلی، نبود خرید تضمینی محصول و قیمت گذاری نشدن محصول و نیز وجود مشکلات در تامین کود استاندارد، نهایت بهره را ببرند و با وجود رقابت در بین دلالان برای تعیین قیمتی بالاتر برای خرید محصول امسال از باغدار اماز باز هم مفت می خرند و به قیمت گاهی ۱۰ برابر پای زمین به بازارهای داخلی و جهانی می فروشند.

حسین ابراهیمی، باغدار پسته، قیمت هر کیلو پسته معمولی را ۳۰ تا ۳۲ هزار تومان و قیمت هر کیلو پسته صادراتی را ۴۵ هزار تومان اعلام کرد و به ایسنا گفت: هر سال قیمت‌های پسته تعیین می‌کند، اما نسبت به نرخ تورم، نوسان قیمتی کمی دارد در حالیکه باید نرخ آن به تناسب نوسان تورم تغییر کند.

به گفته او پسته خشک قیمت مشخصی ندارد و از ۱۱۰ تا ۱۴۰ هزار تومان در بازار به فروش می‌رسد. در این کشاورزان بیشتر محصول خود را به ترمینال‌های ضبط پسته فروخته و گاهی این ترمینال‌ها پسته خشک را تا ۱۵۰ هزار تومان نیز می‌فروشند.

دانش پایین کشاورزان، خرده مالکی و کمبود ترمینال‌ها برای خرید محصول از مشکلات باغداران پسته در خراسان جنوبی

کشاورزان خراسان جنوبی بیشتر محصول خود را به ترمینال ضبط پسته می‌فروشند و گاهی مجبور است با هر قیمتی محصول خود را به این ترمینال‌ها بفروشد؛ این را پسته کار گفته و اضافه کرده، دانش پایین کشاورزان، خرده مالکی و کمبود ترمینال‌ها برای خرید محصول از جمله مشکلاتی است که باغداران پسته را آزار می دهد.

ابراهیمی، علت آنکه هنوز کمی از محصول سال گذشته روی دست کشاورزان مانده را نه به علت نبود خریدار بلکه به علت قیمت پایین آن دانست و اضافه کرد، گاهی همین موضوع سبب می‌شود پسته روی دست کشاورز بماند.

باغداران پسته به خبرنگار ایسنا گفته اند، عادلانه نیست که زحمت یکساله به بار نشستن محصول را باغدار با گذاشتن تمام زندگی اش بر روی این کار بکشد و آنگاه به دلیل قیمت گذاری نشدن اصولی و کارشناسی شده بر اساس مرغوبیت پسته، دلالی بیاید و یک شبه سود آن را درو کند؛آنها تکرار می کنند تمام انرژی و وقتشان را برای تولید محصول می گذارند و برای به ثمر نشستن محصول با کیفیت از کود، آب و خاک مناسب مایه می گذارند و در آخر این دلال است که بهره اش را می برد.

چرا پسته کاران نمی توانند بی واسطه به بازار فروش دست پیدا کنند؟

کشاورز اسفدنی در یکی از مناطق تولیدکننده پسته در این استان این سوال را مطرح می کند که چرا کشاورزان نمی توانند بی واسطه به بازار فروش دست پیدا کنند و با رسیدن فصل برداشت سهم کمتری از دلال‌ها می‌برد؟

این کشاورز همچون سایر تولیدکنندگان پسته این استان می گوید کیفیت پسته تولیدی امسال بهتر بوده، اما از لحاظ کمیت، ارزش کمتری داشته است و البته یادآور شده امسال زمینش پرمحصول بوده و بارندگی های مطلوب سبب شده کیفیت محصول هم بهتر از سالهای گذشته باشد.

مسئولان در تعیین قیمت پسته تعادل برقرار کنند تا سود به جیب کشاورزان برسد نه دلال

در عین حال یکی دیگر از پسته کاران به ایسنا گفته گرچه دلالان بلای جانشان شده اند و گاهی محصولشان را تقریبا مفت بالا می کشند اما همین دلالان بازار را رقابتی کرده اند و در عین حال تاکید کرد که نباید اجازه داده شود که تاثیر کارشان در بازار پررنگ و بلندمدت شود بلکه مسئولان باید تعادلی برقرار کنند تا با تعیین قیمت اصلی، سود به جیب کشاورز رود.

این پسته کار با وجود آنکه از قیمت پسته امسال در بازار با توجه به شرایط کرونایی راضی است اما نبود کارشناس خبره و در دسترس برای آگاهی دادن به باغداران، نبود اطلاعات کافی محلی از ارقام مرغوب پسته از نظر سرما، گرما و آفات در خصوص ارقام مقاوم به کم آبی و هوای منطقه و نیز نبود صنایع بسته بندی و فرآوری و وجود سموم تقلبی در بازار و سموم با کیفیت پایین و قیمت پایین و یا  نوسانات قیمت‌ها را از جمله مسائلی می داند که همیشه باغداران در خراسان جنوبی با آن درگیرند.

این کشاورز معتقد است، آنچه بیشتر پسته کاران می خواهند، وجود بازار تضمینی برای خرید محصول و برخورد با دلالان و ایجاد شدن بنگاه‌های بسته بندی محصولات کشاورزی است.

کودهای تقلبی وارد شده توسط دلالان سبب عقیم شدن درختان پسته می شود

احمد حسنی، مدیر یک ترمینال ضبط پسته در خراسان جنوبی نیز به ایسنا توضیح داده، بی‌کیفیتی سم و کودهایی که توسط دلالان وارد کشور می‌شود، در مواردی باعث عقیم شدن درختان می‌شود.

کشاورزان بارها در جریان گزارش میدانی ایسنا گفته اند از این ناراحتند  که در طول سال، هزینه‌های بسیاری را صرف باغ و درختان پسته می‌کنند، اما زمانی که فصل فروش از راه می‌رسد دلالان وارد بازار شده و براساس سلیقه خود قیمت را تعیین می‌کنند و این چنین می‌شود که حاصل دسترنج چندین ساله کشاورز به جیب دلال می‌رود. آنها معتقدند گرچه دلالان در رقابتی شدن خرید محصولات مؤثرند، اما چه بهتر که این نقش به تشکل‌ها سپرده و خرید پسته به شکل تخصصی دنبال شود.

 مسئولان امر، اما عقیده دیگری دارند و می گویند پسته، محصولی است که خرید تضمینی ندارد و قیمت آن تابع قیمت جهانی و صادرات محصول است.

محمدرضا اکبری، معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی خراسان جنوبی نیز از برداشت محصول پسته از سطح ۲۴ هزار و ۹۱۰ هکتار خبر داد و پیش بینی کرد بیش از ۱۵ هزار تن پسته از باغ‌های زیرکاشت این محصول برداشت شود.

او یادآور شد: سال گذشته، ۱۱ هزار و ۷۳۱ تن پسته از ۲۲ هزار و ۴۵۳ هکتار از باغ‌های خراسان جنوبی برداشت شد و بیشترین سطح زیرکاشت پسته استان به شهرستان بشرویه با ۷۰۰۰ هکتار زیرکاشت اختصاص دارد.

به گزارش ایسنا، برداشت پسته به عنوان محصول استراتژیک خراسان جنوبی از از اواخر مردادماه آغاز و تا مهرماه ادامه دارد؛ سفید پسته، کله قوچی، اکبری، بادامی، فندقی، اکبری، احمد آقایی و اوحدی، از ارقام پسته خراسان جنوبی است.

پسته محصول صادراتی خراسان جنوبی است که حتی برای تازه خوری نیز به دیگر استان‌ها صادر می‌شود. محصول این منطقه حدود ۵۰ درصد برای تازه خوری و مصرف نوبرانه و ۵۰ درصد فرآوری می‌شود.

پسته این استان نه تنها در دو نوع خام و بو داده از جمله اجزای مهم آجیل‌های شور و شیرین است، بلکه نوع تازه آن نیز که در اواخر تابستان و اوایل پاییز به بازار می‌آید، طرفداران بسیاری دارد چرا که بسیار مقوی است و خون ساز