ایران در مقابله با خروج امریکا از برجام عاقلانه و با حفظ آبرو رفتار کرد، اما آیا این سیاست بدون آشتی ملی کارساز است؟

حمید هوشنگی

به دنبال اعلام خروج امریکا از برجام بوسیله ترامپ، در سه شنبه شب، دکتر روحانی رئیس جمهوری اسلامی ایران سیاست پایبندی به برجام بدون امریکا را اعلام کرد و گفت ” ایران برای مقابله با این خروج، از مدت ها قبل آماده بوده و برنامه ریزی کرده است.” روحانی افزود اگر منافع ایران بوسیله اتحادیه اروپا، روسیه و چین تامین شود ایران هم چنان در برجام باقی خواهد ماند و در چند هفته آتی برای تحقق این امر، با پنج کشور امضاء کننده باقیمانده در توافق، مذاکره می کند و تصمیم نهائی خود را بر اساس منافع ملی ایران اتخاذ خواهد کرد. دکتر روحانی در زمینه تهدید ضمنی قبلی ایران دایر بر خروج احتمالی ایران از ان پی تی چیزی نگفت و مدبرانه این قضیه را مسکوت گذاشت.

در پی اعلام تصمیم امریکا برای خروج از توافق و لغو تعلیق تحریم های مندرج در توافق از سوی واشنگتن در شش ماه و سه ماه آتی، خانم فدریکو موگرینی سخنگوی سیاست های خارجی اتحادیه اروپا بلافاصله این تصمیم را مورد نکوهش قرار داد واعلام کرد ” اروپا در کنار ایران خواهد ایستاد و همچنان به توافق هسته ای با ایران پایبند است و از منافع خود در سرمایه گذاری در ایران دفاع خواهد کرد.

دقایقی پس از اعلام خروج امریکا از توافق هسته ای ١ + ۵ با ایران، رژیم های اسرائیل، عربستان و امارات از تصمیم امریکا به شادمانهاز این اقدام حمایت کردند. بیشتر مفسرین سیاسی معتقدند علاوه بر سیاست های خصمانه دولت کنونی امریکا با ایران، نقش لابی پرقدرت صهیونیست ها در مراجع تصمیم گیری امریکا، تلاش مستمر و سه ساله نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل و حمایت مالی شیوخ نفتی خلیج فارس از سیاست های ترامپ علیه ایران، عامل اصلی این تصمیم گیری مغایر با حقوق بین المللی واشنگتن بوده است.

تصمیم ترامپ در شرایطی اعلام می شود که آژانس بین المللی اتمی در تمامی یازده بیانیه منتشره خود، پایبندی ایران به توافق هسته ای را مورد تائید کامل قرار داده است.

باراک اوباما رئیس جمهوری سابق امریکا، نبز پس از اعلام تصمیم ترامپ در توئیتی نوشت پس از خروج ترامپ از برجام”بدون برجام، آمریکا در نهایت بین گزینه‌های بازنده، ایران اتمی و یا جنگ دیگری در خاورمیانه گیر خواهد کرد”

آنچه در زمینه تاثیر خروج امریکا از برجام و تصمیم به اعمال تحریم های همه جانبه علیه ایران می توان گفت این است که اوباما توانسته بود با ایجاد یک اجماع کامل ایران را منزوی کند اما این بار، این واشنگتن است که در صحنه بین المللی تنها مانده است. این امر با توجه به سیاست های قلدرانه ترامپ در مقابل اروپا و متحدین سابق خود، توانائی امریکا برای اعمال تحریم های همه جانبه علیه ایران در کوتاه مدت را کاهش خواهد داد و از آن مهمتر اینکه ممکن است نتایج انتخابات نوامبر (آبانماه سال جاری) کنگره امریکا به گونه ای رقم به خورد که حزب جمهوریخواه ترامپ در قدرت کنونی باقی نماند و صحنه سیاسی واشنگتن به زیان ترامپ تغییر کند و اروپا به تواند از این مفر در مقابله با یکدندگی های دولت ترامپ به تعاملاتی با دموکراتهای امریکائی دست یابد.

در این میان باید به تاثیرات مخرب کوتاه مدت خروج امریکا از برجام در اقتصاد و انسجام سیاسی ایران توجه داشت. شکی نیست که هدف اصلی واشنگتن و شرکای خاورمیانه ایش در خروج از توافق هسته ای با ایران، وارد کردن ضربه به اقتصاد ایران، جلوگیری از گسترش نفوذ ایران در منطقه و تعمیق شکاف های موجود بین مردم و نظام است. بنابراین به نظر می رسد که در کنار تلاش دیپلماتیک ایران در صحنه بین المللی، اینک بیش از هر زمان دیگر باید انسجام داخلی در کشور و آشتی ملی بین بخش ناراضی مردم از نظام به سرعت و بدون فوت وقت به عنوان سیاستی جدی مورد توجه زمامداران نظام قرار گیرد تا با ایجاد وحدت و همدلی به توان با تهدید های خارجی مقابله موثر کرد. خلاصه اینکه به با ایجاد اتحادی واقعی بین نیروهای سیاسی کشور می توانیم بخش اساسی مشکلات داخلی کشور را حل کنیم و از این رهگذر قطعاً خواهیم توانست نقشه دشمنان کشور برای نابودی ایران را نیز خنثی سازیم، در غیر این صورت ایران با توجه به مشکلات بزرگی که بر سر راه دارد، بدون وارد شدن خسارات سنگین و غیر منتظره از این معرکه عبور نخواهد کرد.

 

نگام ، ناگفته های ایران ما