بررسی اثر شیشه های زیست فعال در ترمیم زخم / دریا مهرپرور

 

 

به طورکلی مواد پزشکی در سه دسته کلی بیو فلزات، بیوسرامیکها و بیوپلیمرها تقسیم بندی می شوند. در میان این مواد سرامیک های

پزشکی بخاطر خصوصیات بیولوژیکی منحصر به فرد و همخوانی نزدیکی که با محیط فیزیولوژیکی بدن دارند از اهمیت ویژه ای

برخوردار شده اند. در چهار دهه گذشته انقلاب عظیمی در استفاده از سرامیکها در پزشکی به خصوص جهت کاربردهای ارتوپدی رخ داده

است. بیوسرامیکها در اشکال مختلفی ساخته می شوند. آنها می توانند بصورت تک کریستال، پلی کریستال (آلومین یا هیدروکسی

آپاتیت)، شیشه زیستی،‌ شیشه ـ سرامیک یا کامپوزیت (پلیمر/سرامیک) باشند.

شیشه های زیست فعال (بیوگلس) که از خانواده سرامیک های پزشکی محسوب میشوند با ایجاد یک پیوند شیمیایی قوی، پاسخ زیستی

مناسبی در فصل مشترک استخوان و بافت نشان میدهند و از این رو کاربردهای وسیعی در پزشکی دارند. به هر حال به دلیل خواص

مکانیکی نه چندان مطلوب این شیشه ها، کاربرد آنها در مصارف تحت بار با مشکلاتی روبروست، در حالی که آلیاژهای فلزی هنوز هم

بهترین گزینه برای کاربرد در مکان هایی هستند که متحمل بار مکانیکی می شوند.

هدف اصلی بکارگیری این شیشه ها بهبود و بازسازی استخوان در اطراف کاشتنی است ولی امروزه تحقیقات دانشمندان نشان دهنده ی

کاربرد مناسب این ذرات سرامیکی در بهبودی بافت نرم به ویژه زخم های پوستی است. این ذرات در مقیاس نانو با افزایش رگ زایی در

محل زخم باعث افزایش گردش خون و تغدیه بهتر بافت میشود.

بررسی اثر شیشه های زیستی در بهبود زخم های پوستی در موش های نرمال و موش های صحرایی دیابتی نشان داد که پماد حاوی شیشه

های زیست فعال سرامیکی در بهبود زخم های دیابتی موش ها، تاثیر قابل مشاهده ای داشته است و این ذرات باعث افزایش تکثیر سلول

های فیبروبلاست پوستی و بافت گرانوله میشود و در پی ان سرعت بهبودی زخم افزایش میابد همچنین دو فاکتور رشد موثر در بهبودی

زخم در طول روند بهبود مفید است، تولید می شود.از طرفی مبحث عفونت که همیشه در بهبودی زخم تاثیرگذار است مطرح میشود با

ایجاد عفونت در محل زخم سرعت ترمیم زخم کاهش میابد و حتی ممکن است بیمار دچار زخم مزمن شود و حتی جان خود را از دست

بدهد مطالعات نشان داد که شیشه های زیست فعال در مبحث ترمیم زخم باعث کاهش عفونت نسبت به گروه های زخمی که در ان این

مواد استفاده نشده میشود پس انتظار میرود این ذرات مخصوصا در مقیاس میکرو و نانو در اینده نزدیک درمان های نوین از خود ارایه

دهند و توسعه چشمگیری در علم بالینی داشته باشند.