جزئیات تازه از قتل جمال خاشقچی اعلام شد

 

 

نگام ؛ بین الملل _ تا زمان ناپدید شدن خاشقجی، همه چیز به آرامی پیش می‌رفت: ترامپ از توافقنامه اتمی با ایران خارج شد و تحریم‌های اقتصادی را بازگرداند؛ او کمک‌های آمریکا به مهاجران فلسطینی در غزه را قطع کرد و سفارت آمریکا را به اورشلیم (بیت‌المقدس) منتقل کرد؛ و همچنین حمایت آمریکا از کمپین بمباران حوثی‌های مورد حمایت ایران را در یمن توسط سعودی‌ها، که باعث مرگ هزاران غیرنظامی شده، از سر گرفت. نتانیاهو هم در این میان به عمان که متحد عربستان است، رفت.

 

حسن مقیمی

 

خاشقچی ۵۹ ساله که با روزنامه واشنگتن پست همکاری می‌کرد، ماه گذشته برای کار‌های اداری مربوط به ازدواج خود به ساختمان کنسولگری عربستان در استانبول مراجعه کرد، اما هرگز از آن محل خارج نشد.دولت عربستان سعودی مدعی است که وی در جریان یک مشاجره کشته شده است؛ ادعایی که اسناد منتشر شده در رسانه‌ها آن را قویاً رد می‌کند.

اردوغان: صبورانه منتظر توضیحات بن‌سلمان هستیم

رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه در گفت‌وگو با خبرنگاران در آنکارا به هنگام بازگشت از سفرش به شهر پاریس به منظور شرکت در مراسم صدمین سالگرد پایان جنگ جهانی اول اظهار کرد، فایل‌های صوتی مربوط به قتل جمال خاشقجی، روزنامه‌نگار منتقد دولت عربستان که توسط ترکیه با مقام‌های عربستان و کشورهای دیگر به اشتراک گذاشته شده به حدی “بی رحمانه” بوده‌اند که یک مقام سازمان اطلاعات عربستان زمانی که آنها را شنید تعجب کرده و گفت: قاتل خاشقجی احتمالا هنگام انجام این قتل هروئین استفاده کرده است.

اردوغان گفت: ولیعهد عربستان به فرستاده‌های ترکیه گفته است که درباره این حادثه روشنگری کرده و آنچه را که لازم است انجام خواهد داد.

وی افزود: ما صبورانه منتظر این اتفاق هستیم.

این اظهارات اردوغان در رسانه‌های حامی دولت ترکیه از جمله روزنامه ینی‌شفق انتشار پیدا کرد.

اردوغان گفت: همه کسانی که درخواست داشتند به فایل‌های صوتی این قتل گوش کرده‌اند. سازمان اطلاعاتی ما هیچ چیز را پنهان نکرد. در کنار آن عربستان، آمریکا، فرانسه،‌ کانادا،‌ آلمان و انگلیس نیز به این فایل‌ها گوش دادند. محتوای این نوار صوتی یک فاجعه واقعی است، حتی افسر سازمان اطلاعات سعودی‌ها بعد از گوش کردن آن شوکه شد و گفت این فرد عامل جنایت احتمالا هروئین مصرف کرده چون تنها یک فرد هروئینی می‌تواند چنین کاری انجام دهد.

اردوغان اظهار کرد: دادستان کل عربستان که اخیرا به استانبول سفر کرد تا با مقام‌های ترکیه دیدار کند به نظر می‌رسد که به رغم وجود شواهد و مدارک کافی درباره این قتل در انجام وظیفه‌اش تاخیر می‌کند.

به گفته اردوغان عاملان این قتل در میان ۱۸ مقام رده بالای عربستانی هستند که قبل از رفتن خاشقجی به کنسولگری استانبول در این شهر استقرار پیدا کردند.

وی تاکید کرد: مطمئنا عاملان این جنایت جزو این ۱۸ نفر هستند. دیگر چه کسی مسئول است؟ کسی که دستور را داد. همانطور که قبلا هم گفتم به غیر از مجریان جنایت کسی که به آنها دستور آن را داد هم باید پیدا شود و ترکیه به پیگیری این پرونده و سوال پرسیدن درباره محل جسد خاشقجی ادامه خواهد داد.

رئیس‌جمهور ترکیه درباره دیدارهایش با رهبران جهان در شهر پاریس از جمله رهبران آمریکا، فرانسه و آلمان گفت که نزد آنها به ارزیابی فایل‌های صوتی قتل خاشقجی پرداخته است.

اردوغان تصریح کرد: این احساس را داشته که ترامپ، ماکرون و مرکل همگی بسیار از این قتل آزرده خاطر شده‌اند.

او ادامه داد: من فکر می‌کنم آنها این اتفاق را در نتیجه اطلاعات ارائه شده از سوی سرویس‌های اطلاعاتی آنها در جایگاه متفاوتی قرار داده‌اند. شما می‌دانید کنگره آمریکا تقاضای گزارشی از سوی سازمان سیا را کرد. من فکر می‌کنم بعد از این گزارش دورنماها تغییر خواهد کرد.

به گفته اردوغان این رهبران در کنار موضوع خاشقجی در مورد وضعیت یمن نیز بحث کرده‌اند.

او هشدار داد که ممکن است میلیون‌ها نفر در یمن گرفتار قحطی شوند.

وی افزود: آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان گفت ما باید یک حمایت مالی جدی برای یمن آماده کنیم. من نمی‌توانم به تنهایی این کار را کنم. بیایید با یکدیگر آن را انجام دهیم. وضعیت یمن ممکن است به لحاظ قحطی و بیچارگی شبیه به وضعیت سوریه باشد.

وی در ادامه تاکید کرد که فرصت بحث درباره روابط دوجانبه را با ترامپ از جمله درمورد شراکت نظامی آمریکا با یگان‌های مدافع خلق کرد در سوریه، تحولات در سوریه، انتظارات ترکیه از آمریکا درمورد موضوع فتح‌الله گولن و همچنین موضوع هالک بانک پیدا کرده است.

رئیس‌جمهور ترکیه اظهار داشت: اینکه آمریکا برای سه چهره پ‌.‌ک‌.ک جایزه تعیین کرد دیر هنگام صورت گرفته است. ما به این مساله هم پرداختیم و این حرکت را یک بازی برای مشروعیت بخشی به ادعای جدا بودن یگان‌های مدافع خلق از پ‌.ک‌.ک می‌دانیم و مطمئنا آن را نمی‌پذیریم.

وی افزود: حتی مقام‌های پ‌.ک‌.ک و یگان‌های مدافع خلق خودشان قبول دارند که درحقیقت تفاوتی با یکدیگر ندارند و از آمریکا می‌خواهیم این حقیقت را بپذیرد.

به گفته اردوغان موضوع مبارزه با پ‌.ک‌.ک نیازمند یک تعهد بین‌المللی از جمله با شراکت سازمان ملل است.

وی تاکید کرد: همانطور که می‌دانید کمپ “مخمور” تحت مدیریت سازمان ملل در شمال عراق لانه پ‌.ک‌.ک است و در حال حاضر ۱۲ تا ۱۳ هزار نفر در آنجا هستند. چه کسی باید آن را برچیند؟ این کمپ یک وضعیت ویژه نزد سازمان ملل دارد و سازمان ملل هم از آن خسته شده است و تمایلش را برای برچیدن آن اعلام کرده است اما بعد از آن چه اتفاقی قرار است بیفتد؟

رئیس‌جمهور ترکیه گفت: باید یک همکاری فشرده برای مقابله با حضور پ‌.ک‌.ک در عراق نزد دولت مرکزی و دولت‌های منطقه‌ای عراق و همچنین با مشارکت آمریکا و طرف‌های دیگر نیروهای ائتلاف صورت بگیرد.

ارائه یافته‌هایی جدید از فایل صوتی قتل خاشقجی؛به رئیست بگو ماموریت انجام شد

یکی از اعضای تیمی که «جمال خاشقجی» روزنامه‌نگار منتقد سعودی را در کنسولگری عربستان در استانبول به قتل رساند، در تماسی تلفنی با مافوقش گفته بود «به رئیست اطلاع بده». گمانه‌زنی‌ها حاکی از آن است که فرد مورد نظر «محمد بن سلمان» ولیعهد عربستان سعودی است.

این مکالمه بخشی از فایل‌های ضبط‌شده‌ای است که در وزارت اطلاعات ترکیه در اختیار واشنگتن، پاریس و برخی طرف‌های دیگر قرار گرفته است.

به گفته سه منبع آگاه، این اسناد در اختیار «جینا هاسپل» رئیس آژانس اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا)، قرار گرفته است و یکی از قوی‌ترین مدارکی است که قتل خاشقجی را به ولیعهد عربستان مربوط می‌داند.

گرچه در طی این مکالمه نامی از محمد بن سلمان آورده نمی‌شود، اما مقام‌های اطلاعاتی آمریکا باور دارند که «رئیست» اشاره‌ای است به ولیعهد سعودی. مقام‌های آگاه گزارش داده‌اند که «ماهر عبدالعزیز مطرب» یکی از اعضای تیم ۱۵ نفره عربستان برای قتل خاشقجی، این سخنان را به عربی بر زبان آورده است.

مقام‌های اطلاعاتی ترکیه به همتایان آمریکایی خود گفته‌اند که به باور آن‌ها مطرب در این مکالمه با یکی از مشاوران بن سلمان گفت‌وگو می‌کرده است. مطرب بارها با ولیعهد عربستان در سفرها همراه بوده است.

کسانی که در جریان این مکالمه قرار داشته‌اند، اعلام کرده‌اند که مطرب به مشاور بن سلمان گفته «کار انجام شد» گرچه بر سر ترجمه این عبارت اختلاف‌نظر وجود دارد.

انتشار تصاویری از تجهیزات مورد استفاده در قتل خاشقجی در روزنامه «صباح»

روزنامه صباح ترکیه با انتشار تصاویری از ابزار مورد استفاده در قتل «جمال خاشقجی» روزنامه‌نگار منتقد سعودی نوشت که دستگاه‌های تشخیصی اشعه ایکس در فرودگاه نشان داد که کیسه‌های موجود در اختیار تیم ترور سعودی شامل یک قیچی بزرگ، یک اسکنر و یک دستگاه شوک الکتریکی بوده است. این اطلاعات پس از خروج مجریان این عملیات از ترکیه به دست آمده است.

این روزنامه نوشت که مقام‌های ترکیه به دلیل مصونیت دیپلماتیک نتوانستند کیسه‌ها را بازرسی کنند.

این کیسه‌ها همچنین شامل ۱۰ گوشی و پنج دستگاه رادیو برای تماس داخلی، دو سرنگ بزرگ، دو دستگاه شوک الکتریکی، سه منگنه بزرگ جراحی و یک اسکنر بوده است.

روزنامه صباح تأکید کرد که پلیس ترکیه در تصاویر اشعه ایکس به هیچ کدام از تکه‌های جسد خاشقجی دست پیدا نکرده است.

این روزنامه ترکیه‌ای چند روز قبل آخرین لحظه‌های حیات خاشقجی و صحبت‌های او با تیم ترور را منتشر کرد.

«نظیف کرمان» رئیس بخش تحقیقات روزنامه مذکور تأکید کرد که خاشقجی بر اساس فایل‌های صوتی موجود در دست مقام‌های ترکیه بر اثر قرار گرفتن کیسه‌هایی بر سرش خفه شده است.

شبکه الجزیره به نقل از کرمان در مورد آخرین حرف‌های خاشقجی گفت: «دارم خفه می شوم،‌ این کیسه‌ها را از سرم بردارید،‌ من فوبیای خفگی دارم». وی افزود که عملیات قتل بر اثر خفگی هفت دقیقه طول کشیده است.

کرمان گفت که تیم ترور زمین اتاق عملیات قتل را با کیسه‌هایی پوشانده بودند تا مانع نفوذ خون در هنگام قطعه قطعه کردن جسد خاشقجی به زمین شوند.

وی گفت که عملیات قطعه قطعه کردن جسد ۱۵ دقیقه طول کشید و به دست «صلاح الطبیقی» کارشناس پزشک قانونی سعودی انجام شد. سپس تکه‌های جسد در کیسه‌هایی گذاشته و در خودرویی متعلق به کنسولگری سعودی منتقل شد. وی گفت که تیم ترور برخی لوازم و ابزارآلات را با خود به ترکیه آورده بودند.

 

صباح: چمدان‌های تیم قتل خاشقجی محتوی “سرنگ و قیچی” بود

تصاویر اشعه ایکس از این چمدان‌ها در روزنامه صباح ترکیه به چاپ رسیده است. همزمان نیویورک تایمز گزارش داد، یکی از اعضای این تیم در کنسولگری ریاض در تماسی تلفنی با یک مقام مافوقش گفته است که “به رئیست بگو” که این عملیات تمام شده است و این رئیس احتمالا محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان بوده باشد.

رسانه‌های ترکیه جزئیات وحشتناکی از قتل خاشقجی ۵۹ ساله منتشر می‌کنند. به گفته دادستانی ترکیه او به محض ورود به ساختمان کنسولگری در استانبول خفه و مثله شد. عربستان پس از انکار مداوم، سرانجام اذعان کرد خاشقجی در عملیات نیروهای “خودسر” به قتل رسیده است. به گفته رجب طیب اردوغان، یک تیم ۱۵ عضوی از عربستان برای کشتن خاشقجی وارد استانبول شدند.

براساس گزارش روزنامه صباح، چمدان‌های همراه این تیم در دو هواپیمایی که از ریاض به مقصد استانبول پرواز کرد، بارگیری شدند. این چمدان‌ها حاوی ۱۰ تلفن، پنج بیسیم، چند اینترکام، دو سرنگ، دو الکتروشوک، یک دستگاه پارازیت، چند منگنه و چند قیچی بودند.

همچنین روزنامه فرامنطقه‌ای القدس العربی به نقل از صباح گزارش داد، پلیس ترکیه هیچ بخشی از جسد خاشقجی را در زمان خروج این تیم در تصاویر اشعه ایکس مشاهده نکرده است.

رجب سویلو، خبرنگار روزنامه صباح می‌گوید پلیس ترکیه هیچ بخشی از جسد خاشقجی را در تصاویر اشعه ایکس مشاهده نکرده است. او به نقل از یک دیپلمات ترکیه‌ای می‌گوید، چمدان‌های دیپلمات‌ها مورد بازرسی قرار نمی‌گیرد و اینها چمدان‌های شخصی آن افراد بوده است، بنابراین این احتمال وجود دارد که آنها بخش‌هایی از جسد خاشقجی را به خارج از ترکیه انتقال داده باشند.

مدارک جدید نیویورک تایمز از قتل خاشقچی: یک فایل صوتی جدید از ماهر عبدالعزیز مطرب از مظنونان پرونده کشف شده / او در این تماس می‌گوید به رئیست بگو «کار انجام شده» / احتمالا دستیار بن سلمان پشت تلفن بود

مطرب پس از قتل خاشقچی روزنامه نگار منتقد سعودی، در تماس تلفنی با فردی که گمان می‌رود از جمله دستیاران بن سلمان بوده باشد، از او خواسته تا به «رئیسش» بگوید که «کار انجام شده است».
به نوشته نیویورک تایمز، این فایل صوتی را مقام‌های اطلاعاتی ترکیه به دست آورده بودند و «جینا هسپل» رئیس آژانس مرکزی اطلاعاتی آمریکا (سیا) هم در سفر اخیر خود به ترکیه، آن را شنیده است.
با این وجود، منابع خبری این رسانه می‌گویند که آنکارا حاضر به ارائه اصل فایل صوتی برای بررسی و تحلیل جداگانه آن توسط نهاد‌های اطلاعاتی دیگر کشور‌ها نشده و تنها متن مکالمه را در اختیار آن‌ها قرار داده است.
خاشقچی ۵۹ ساله که با روزنامه واشنگتن پست همکاری می‌کرد، ماه گذشته برای کار‌های اداری مربوط به ازدواج خود به ساختمان کنسولگری عربستان در استانبول مراجعه کرد، اما هرگز از آن محل خارج نشد.
دولت عربستان سعودی مدعی است که وی در جریان یک مشاجره کشته شده است؛ ادعایی که اسناد منتشر شده در رسانه‌ها آن را قویاً رد می‌کند.
ماهر عبدالعزیز از جمله ۱۵ عامل اطلاعاتی سعودی است که در فاصله کوتاهی پس از حضور خاشقچی، وارد کنسولگری شدند و به نظر می‌رسد در قتل او نقش داشته‌اند.
با وجود مدارک غیرقابل انکار از نقش مقام‌های عالی‌رتبه سعودی در قتل این روزنامه‌نگار، دولت آمریکا تاکنون موضع صریحی در این ارتباط اتخاذ نکرده و حاضر به محکوم کردن ریاض نشده است.
نیویورک تایمز می‌نویسد که تغییر در ترکیب کنگره امریکا و قدرت گرفتن دمکرات‌ها در انتخابات اخیر، موجب افزایش فشار‌ها به کاخ سفید و احتمالا موضع‌گیری سختگیرانه‌تری در قبال اقدامات عربستان سعودی خواهد شد.

اردوغان: فایل صوتی قتل خاشقجی حتی سعودی‌ها را نیز شوکه کرد / یک افسر سعودی گفت قاتل حتما هروئین مصرف کرده / کسی که دستور این جنایت را صادر کرده، باید هرچه سریعتر مشخص شود

«رجب طیب اردوغان» رئیس‌جمهور ترکیه دیروز(سه‌شنبه) گفت: فایل صوتی قتل «جمال خاشقچی» روزنامه‌نگار منتقد سعودی به قدر هولناک بود که حتی افسر اطلاعاتی عربستانی را نیز که به آن گوش داده بود، شوکه کرد.

اردوغان طی مصاحبه با خبرنگاران حین پرواز بازگشت از فرانسه، گفت: «حتی یک افسر اطلاعاتی عربستان سعودی بعد از شنیدن فایل صوتی قتل خاشقچی در کنسولگری استانبول، شوکه شده بود. محتوای این فایل صوتی بسیار فجیع است. این افسر درباره قاتل خاشقچی گفت که او حتما هروئین مصرف کرده، زیرا فقط کسی که هروئین مصرف کرده باشد می‌تواند چنین کاری کند».

به نوشته روزنامه «دیلی صاباح» وی با تکرار مجدد درخواست از سعودی‌ها برای انجام اقدام جدی علیه عاملان قتل خاشقچی، توضیح داد: «تمام کسانی که خواسته بودند، به فایل صوتی این جنایت گوش داده‌اند. سازمان اطلاعات ما هیچ چیزی را پنهان نمی‌کند. علاوه بر عربستان سعودی، کشور‌های دیگری مانند آمریکا، فرانسه، کانادا، آلمان و بریتانیا نیز به این فایل صوتی گوش داده‌اند».

رئیس‌جمهور ترکیه با بیان اینکه عده‌ای هستند که سعی در مخدوش کردن واقعیت دارند، افزود: «دادستان کل سعودی که به تازگی برای مذاکره با همتای ترکیه‌ای خود به استانبول آمده بود، علی‌رغم داشتن مدارک و اطلاعات کافی، در اجرای وظیفه‌اش اهمال می‌کند. ولی عهد سعودی هم گفته بود “ما برای روشن شدن این حادثه، هرکاری نیاز باشد انجام می‌دهیم”، اما ما هنوز منتظر این اقدامات هستیم».

اردوغان با بیان اینکه عاملان قتل خاشقچی، در بین ۱۸ مقام عالی‌رتبه‌ای هستند که در روز حادثه به استانبول سفر کرده بودند، پرسید: «چه کس دیگری دخیل بود؟ آن که دستور (قتل) را صادر کرده بود. همانطور که قبلا گفته بودم، سوای از عاملان، کسی که به آن‌ها دستور داده بود نیز باید مشخص شود. ما به جست‌وجو برای یافتن سوالات خود، مخصوصا درباره محل جسد خاشقچی ادامه می‌دهیم».

وی درباره دیدار خود با سران کشور‌های مختلف در مراسم صدمین سالگرد پایان جنگ جهانی اول در پاریس نیز گفت: «آنگلا مرکل صدراعظم آلمان، امانوئل ماکرون رئیس‌جمهور فرانسه و دونالد ترامپ رئیس‌جمهور آمریکا ارزیابی‌ها درباره فایل صوتی قتل خاشقچی داشتند. اینگونه برداشت کردم که هر سه نفر آنها، از این جنایت بسیار آزرده‌خاطر شده بودند».

رئیس‌جمهور ترکیه با ابراز امیدواری درباره اینکه ماکرون، ترامپ و مرکل بعد از دریافت این اطلاعات از سوی سازمان‌های اطلاعات خود، پرونده خاشقچی را در موضع متفاوت‌تری بررسی کنند، ادامه داد: «سوای از بحث خاشقچی، آن‌ها همچنین وضعیت یمن را نیز بررسی می‌کنند. صدراعظم مرکل پیشنهاد آماده‌سازی مقدار قابل توجهی از کمک مالی به یمن را داد و گفت که خودش به تنهایی نمی‌تواند این کار را کند. وضعیت تا حدودی شبیه سوریه است به علاوه اینکه (در یمن) با قحطی و بدبختی مواجه است».

فایننشال تایمز: بن سلمان احتمالا بیشتر اختیاراتش را از دست می‌دهد

روزنامه فایننشال تایمز به نقل از مسئولان غربی نوشت: محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان در معرض تهدید قرار دارد و در داخل خاندان حاکم تلاش‌هایی برای کاهش قدرت و اختیارات او به خاطر پرونده قتل جمال خاشقجی، روزنامه‌نگار منتقد عربستانی در کنسولگری این کشور در استانبول وجود دارد.

بنا بر این گزارش، مسئولان غربی محمد بن سلمان را جوانی گستاخ و تشنه قدرت می‌دانند که برای سیطره بر کل کشور و منطقه تلاش می‌کند.

این روزنامه نوشت: سلمان بن عبدالعزیز، پادشاه عربستان حمایت خود را از پسرش به خاطر جانبداری او از طرح “معامله قرن” ترامپ درباره فلسطین، کاهش داده است هرچند که برخی منابع دولتی عربستان این را تکذیب می‌کنند.

این روزنامه به نقل از یکی از مسئولان غربی نوشت: همگان خواهان پیشرفتی در یمن هستند و منتظرند عربستان کاری برای حل بحران یمن و پایان جنگ بکند.

نخست‌وزیر کانادا: ماموران ما فایل صوتی خاشقجی را شنیده‌اند

جاستین ترودو نخست وزیر کانادا تایید کرده که ماموران امنیتی کشورش فایل صوتی مربوط به قتل جمال خاشقجی، روزنامه‌نگار منتقد سعودی را شنیده‌اند.

ترودو به خبرنگاران گفته است کانادا کاملا در جریان اطلاعاتی که ترکیه با دولتش به اشتراک گذاشته قرار گرفته است.

ترودو اولین رهبر غربی است که تایید کرده کشورش فایل صوتی مربوط به قتل این روزنامه‌نگار را که در کنسولگری عربستان در ترکیه روی داده شنیده است.

رجب طیب اردوغان، رئیس جمهوری ترکیه روز شنبه گفته بود فایلی که هنگام کشته شدن آقای خاشقجی در کنسول‌گری عربستان در استانبول ضبط شده در اختیار دولت‌های آمریکا، فرانسه، آلمان، بریتانیا و عربستان سعودی قرار گرفته است.

نخست وزیر کانادا گفته است شخصا این فایل صوتی را نشنیده است.

آمریکا هنوز درباره دریافت این فایل صوتی ساکت است و وزیر امور خارجه فرانسه نیز گفته تا جایی که مطلع است کشورش هنوز آن را دریافت نکرده است.

عربستان سعودی اذعان کرده است که گروهی از ماموران این کشور جمال خاشقجی، روزنامه‌نگار منتقد سعودی را به قتل رسانده‌اند و می‎گوید ۱۸ نفر را که در این قتل دست داشته‌اند دستگیر کرده است.

ترودو در کنفرانس خبری روز دوشنبه در پاریس گفت ماموران اطلاعاتی کشورش از نزدیک با ترکیه برای تحقیق در این قتل همکاری می‌کنند.

نخست وزیر کانادا گفت: “من چند هفته پیش با اردوغان تلفنی صحبت کردم. اینجا در پاریس هم گفتگوی کوتاهی با او داشتم و از قدرتی که در واکنش به موضوع خاشقجی نشان داده قدردانی کردم.”

با این همه ترودو از پاسخ صریح به این پرسش که تبعات این قتل برای رابطه کشورش و عربستان چه خواهد بود طفره رفت و تنها گفت: “ما با متحدان همفکر خود درحال گفتگو درباره گام بعدی در قبال عربستان سعودی هستیم.”

ترودو تحت فشار است که قرارداد فروش تسلیحات به عربستان سعودی را که ۱۳ میلیارد دلار ارزش دارد لغو کند. این قرارداد برای فروش خودروهای زرهی و تانک‌هاییست که توسط شاخه کانادایی شرکت جنرال داینامیکس آمریکا ساخته می‌شود.

روابط بین کانادا و عربستان چندان هم خوب نیست. در ماه اوت، وقتی مقام‌های کانادایی خواستار آزادی فعالان حقوق زن در عربستان شدند ریاض کانادا را متهم به نقض تمامیت ارضی و استقلال این کشور کرد و قراردادهای تجاری تازه با اتاوا را لغو کرد.

همزمان روزنامه نیویورک تایمز به نقل از سه فرد آشنا با این فایل صوتی گزارش می دهد که یکی از اعضای تیم قتل خاشقجی تلفنی به مافوق خود گفته بود به رئیسش اطلاع دهد که ماموریت انجام شده.

نیویورک تایمز می نویسد این سوءظن هست که فردی در آن مکالمه به او اشاره می شود محمد بن سلمان ولیعهد عربستان باشد.

مقام های ترکیه گفته اند که این فایل صوتی شاهدی قطعی از نقش ولیعهد عربستان در آن قتل ارائه نمی کند.

چاووش‌اوغلو: اتهامات فرانسه به اردوغان، گستاخی است/ احتمال تبانی پاریس و ریاض در پرونده قتل خاشقچی

وزیر خارجه ترکیه اتهامات فرانسه به رئیس‌جمهور این کشور را گستاخی توصیف کرده و احتمال داد که پاریس و ریاض برای مسکوت کردن پرونده قتل خاشقچی، تبانی کرده باشند.

«مولود چاووش‌اوغلو» وزیر خارجه ترکیه با بیان اینکه مقامات پاریس پا را فراتر از حد خود گذاشته‌اند، همتای فرانسوی خود را به گستاخی و توهین به رئیس‌جمهور ترکیه متهم کرد.

«رجب طیب اردوغان» رئیس‌جمهور ترکیه چند روز قبل گفته بود که فایل صوتی قتل «جمال خاشقچی» روزنامه‌نگار سعودی در کنسولگری استانبول را در اختیار مقامات پاریس قرار داده‌اند. رئیس‌جمهور و وزیر خارجه فرانسه اما با رد این اظهارات، مدعی شدند که اردوغان در حال اجرای بازی سیاسی است.

به نوشته روزنامه «ینی شفق» چاووش‌اوغلو با بیان اینکه انتقادات فرانسوی‌ها از اظهارات اردوغان، عبور کردن از خط قرمز بود، گفت: «وزیر خارجه فرانسه پا را از گلیم خود فراتر گذاشت، اما باید صحبت کردن درباره یک رئیس‌جمهور را یاد بگیرد».

وی با تاکید بر صحت اظهارات اردوغان، توضیح داد: «من می‌دانم که سازمان اطلاعات ما، تمام یافته‌ها (از قتل خاشقچی) از جمله فایل صوتی و متن آن را در تاریخ ۲۴ اکتبر به درخواست سازمان اطلاعات فرانسه، در اختیار آنها قرار داده است».

وزیر خارجه ترکیه با بیان اینکه مدارک قتل خاشقچی را در اختیار کشورهای مختلفی قرار داده‌اند، اتهامات «ژان ایو لودریان» همتای فرانسوی خود علیه اردوغان را «گستاخی» توصیف کرد.

چاووش‌اوغلو همچنین افزود: «اینطور که پیش می‌رود، فرانسوی‌ها می توانند به زودی اصل کشته‌شدن خاشقچی را منکر شوند، چیزی که حتی سعودی‌ها نیز آن را پذیرفته‌اند. تمام دنیا درحال قدردانی از موضع ترکیه است اما وزیر خارجه فرانسه اتهامات و گستاخی‌هایی را مطرح می‌کند که کاملا گیج‌کننده است. چه چیزی در پس پرده است؟ آیا می‌خواهند این قتل را لاپوشانی کنند؟»

وی با متهم کردن فرانسه به زد و بند با عربستان سعودی برای مسکوت کردن پرونده قتل خاشقچی، تاکید کرد که به دنبال هرگونه توافق محرمانه پاریس و ریاض خواهند گشت.

بعد از نزدیک به سه هفته از ورودِ بی بازگشت این روزنامه‌نگار سعودی به داخل کنسولگری ریاض در استانبول، مقامات این کشور با انتشار بیانیه‌ای اعتراف کردند که خاشقچی در پی درگیری داخل این ساختمان کشته شده است. دادستان کل سعودی در تاریخ ۷ آبان برای دیدار با دادستان استانبول و همچنین بازدید از کنسولگری و اقامتگاه سرکنسول سعودی در این شهر، به ترکیه سفر کرده بود. برخی منابع می‌گویند که پرونده‌ای ۱۵۰ صفحه‌ای از یافته‌های پلیس ترکیه درباره قتل خاشقچی در اختیار وی قرار گرفته است.

چرا اسرائیل به دنبال نجات قاتلان خاشقجی است؟/واشینگتن‌پست: نتانیاهو به دنبال اتحاد با نسل جدیدی از دیکتاتورهای سنی خاورمیانه علیه ایران است

همچنانکه محمد بن سلمان به دنبال فرار از تبعات قتل جمال خاشقجی است، کسانی که برای کمک به او در جهات فرار از این بحران قدم برداشته‌اند، خود را نشان داده‌اند. دیکتاتورهای عرب مثل عبدالفتاح السیسی مصری، یا فرصت‌طلبی مثل ولادیمیر پوتین روسی.

جکسون دیل، معاون سردبیر واشینگتن‌پستدر وب سایت این روزنامه نوشت:اما در این میان، نکته جالب، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر کشوری است که هنوز از سوی عربستان سعودی وجودش به رسمیت شناخته نشده است. نتانیاهو بر خلاف همه کشورهای غربی، صراحتا از محمد بن سلمان، نسخه امروزی صدام حسین دفاع می‌کند. کسی که حتی لابی‌گرهای واشینگتن هم از گرفتن پول او امساک می‌کنند. با این اوصاف اما نتانیاهو خود را در قالب دوست بن سلمان نشان می‌دهد.

یک ماه پس از قتل خاشقجی در کنسولگری عربستان سعودی در استانبول، دولت اسرائیل ظاهرا سکوت کرده است. سپس یک یا دو روز پس از آنکه خبری مبنی بر تماس نتانیاهو با کاخ سفید برای لابیگری به نفع بن سلمان منتشر شد، او صحبت کرد: «آنچه که در کنسولگری در استانبول رخ داده، وحشتناک است، و باید به طور مناسب با این موضوع برخورد شود، برای ثبات جهان بسیار ضروری است … که عربستان سعودی، باثبات بماند.»

در حالی که معلوم نیست منظور نتانیاهو از «برخورد مناسب» با موضوع کشتن و قطعه‌قطعه کردن یک روزنامه‌نگار توسط یک تیم ۱۵ نفره از آدم‌کش‌ها چیست، «ران درمر»، سفیر اسرائیل در واشینگتن بسیار واضح این مسئله را بیان کرده است. او گفته است که این سخن یعنی اینکه «آمریکا نباید دچار خطای قابل اجتناب شود و به خاطر خلاص شدن از یک چیز بد، چیزهای خوب را فدا کند.»

اما چرا اسرائیل به دنبال انداختن طنابی برای بیرون آوردن قاتلان خاشقجی از این مخمصه است؟ برای نتانیاهو، بحران خاشقجی، استراتژیِ به دقت ساخته شده‌ی منطقه توسط ولیعهد ۳۳ ساله سعودی و پرزیدنت ترامپ را تهدید می‌کند. ایده آنها این است که یک اتحاد عملی بین اسرائیل و نسل جدیدی از دیکتاتورهای سنی خاورمیانه را علیه ایران ایجاد کنند و آمریکا را مجبور به حمایت از این اتحاد کنند. از سوی دیگر، منفعت دیگری که این مسئله برای اسرائیل دارد این است که بن سلمان از طرح صلح ترامپ برای خاورمیانه حمایت خواهد کرد. طرحی که به زودی آشکار خواهد شد و احتمالا فلسطینیان را وادار به پذیرش خواسته‌های اسرائیل می‌کند.

تا زمان ناپدید شدن خاشقجی، همه چیز به آرامی پیش می‌رفت: ترامپ از توافقنامه اتمی با ایران خارج شد و تحریم‌های اقتصادی را بازگرداند؛ او کمک‌های آمریکا به مهاجران فلسطینی در غزه را قطع کرد و سفارت آمریکا را به اورشلیم (بیت‌المقدس) منتقل کرد؛ و همچنین حمایت آمریکا از کمپین بمباران حوثی‌های مورد حمایت ایران را در یمن توسط سعودی‌ها، که باعث مرگ هزاران غیرنظامی شده، از سر گرفت. نتانیاهو هم در این میان به عمان که متحد عربستان است، رفت.

نتانیاهو نشان داده که همراه ترامپ است. او در حقیقت مایک پنسِ خاورمیانه است؛ او حتی سی.ان.ان را متهم به انتشار «اخبار جعلی» کرد. وقتی ترامپ پس از قتل‌عام پیتزبورگ، از یک کنیسه یهودیان دیدن کرد، یک مقام رسمی به او خوشامد گفت: «ران درمر»، سفیر اسرائیل در آمریکا. «نفتالی بنت»، یکی از اعضای کابینه اسرائیل که به آمریکا رفته بود نیز در چند روزی که آنجا خضور داشت، صراحتا از ترامپ در مقابل اتهاماتی که به وی در مورد حمایت از ناسیونالیست‌های سفیدپوست نسبت داده می‌شد، دفاع کرد. او حتی در دوره انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا باز هم به حمایت از ترامپ پرداخت و در توئیتر خطاب به رای‌دهندگان آمریکایی، به زبان انگلیسی نوشت: «کاری کنید که آیت‌الله‌ها [در ایران] باز هم وحشت کنند.»

البته که اسرائیل تاریخ طولانی‌ای در حمایت از دیکتاتورها، حتی در کاخ سفید دارد. مشکل نتانیاهو این است که بیش از حد بر روی بن سلمان و ترامپ، شرط بسته است و ریسک بزرگی در حمایت از این دو نفر می‌کند که هرکدام سیستم سیاسی خود را دارند. اگر بن سلمان از بحران نجات پیدا کند، – چیزی که به نظر فعلا با حمایت ترامپ، اینطور به نظر می‌رسد- او بسیار ضعیف و محتاط خواهد شد. در آن صورت او نخواهد توانست که از طرح صلح ترامپ در مقابل فلسطینی‌ها دفاع کند. شانس خوبی وجود دارد که کنگره، احتمالا کمک‌ها به بمباران یمن را متوقف کند و حمایت عربستان سعودی برای ائتلاف ضد ایرانی، به نفت بازمی‌گردد.

با گرفتن کنگره توسط دموکرات‌ها، ترامپ تضعیف شده است و همچنین نتانیاهو. بر اساس مرکز نظرسنجی «پیو» که سال جاری منتشر شد، تنها ۱۸ درصد از دموکرات‌ها دیدگاه‌های نتانیاهو را مطلوب می‌دانند؛ و دو برابر آنها، دیدگاه‌های او را ناخوشایند و نامطلوب می‌بینند. در مقایسه، ۵۲ درصد جمهوری‌خواهان، دیدگاه‌های نخست‌وزیر اسرائیل را تایید می‌کنند.

گرچه رهبران کلیدی دموکرات در مجلس، از جمله نانسی پلوسی، و الیوت انگل، جزء طرفداران پروپاقرص اسرائیل هستند، اما بسیاری از مقامات جدید دموکرات در کنگره، چنین دیدگاه‌هایی ندارند. و حتی بسیاری از جمهوری‌خواهان مانند دموکرات‌ها به خاطر دفاع نتانیاهو از رفتارهای بن سلمان، از او رویگردان خواهند شد. در عوض، نمایش رهبر اسرائیل برای لابیگری در جهت توجیه و بهانه‌تراشی برای یک دیکتاتور عرب که متهم به قتل یک روزنامه‌نگار است، صرفا آسیبی که او به روابط کشورش با آمریکا رسانده را بیشتر می‌کند.